1. CHARAKTERYSTYKA SYSTEMU

    1. Zakres i przeznaczenie programu
      Opracowany we wrocławskiej firmie "COMPED" program megaVAT jest komputerowym systemem obsługi magazynów oraz działu sprzedaży. Opracowany został dla firm handlowych, jednak z powodzeniem może być stosowany wszędzie tam, gdzie prowadzona jest gospodarka magazynowa oraz zakup i sprzedaż towarów, materiałów, wyrobów gotowych i usług.
      W wersji pełnej jest to system wielomagazynowy z ewidencją prowadzoną według rzeczywistych cen zakupu. Oznacza to, że na jednym indeksie towarowo-materiałowym ewidencja uwzględnia poszczególne ceny zakupu. Możliwe jest również zastosowanie na wybranych magazynach dodatkowej ewidencji w średnioważonych lub ostatnio wprowadzonych cenach przekazania. Definiowane w systemie magazyny mogą mieć różny charakter, co umożliwia rozliczanie sprzedaży hurtowej, akwizytorów, sklepów, produkcji itp.
      System megaVAT umożliwia pełną ewidencję należnego oraz naliczonego podatku od towarów i usług PTU (VAT). Wzbogacenie programu o wszechstronne analizy i zestawienia ekonomiczne ułatwia podejmowanie decyzji i efektywne zarządzanie firmą.
      System megaVAT dostosowany jest do obowiązujących w Polsce przepisów prawnych i podatkowych, a w szczególności odpowiada wymaganiom ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. Wymagania te dotyczą głównie sposobów ewidencji podatku należnego z tytułu sprzedaży towarów i usług oraz ewidencji podatku naliczonego z tytułu zakupu towarów i usług opodatkowanych. System megaVAT umożliwia rozliczenie zakupu i sprzedaży towarów w rozbiciu na wartość netto oraz wartość podatku PTU w grupach o różnych stawkach podatku, jak również dla obrotu towarowego zwolnionego przedmiotowo z opodatkowania oraz eksportu.
      Prowadzona w systemie ewidencja pozwala również na wyznaczenie korekt podatku należnego związanych ze zwrotami towaru, rabatami i podwyższeniami cen. Możliwe jest również wyznaczenie wielkości podatku należnego z tytułu dostaw niefakturowanych. W programie przewiduje się wystawianie zarówno faktur VAT i rachunków uproszczonych jak i faktur i rachunków korygujących poprzednie, zgodnych z rozporządzeniem ministra finansów z 12 maja 1993 r. Możliwe jest również ewidencjonowanie sprzedaży detalicznej, bez wystawiania rachunków. Przyjęte rozwiązanie umożliwia wykorzystanie systemu zarówno przez jednostki będące podatnikiem PTU jak i jednostki zwolnione podmiotowo z obowiązku podatkowego zgodnie z art. 14 wymienionej ustawy.
      W pełnej wersji system przystosowany jest do współpracy z drukarkami fiskalnymi. W tym trybie obliczenia podatku VAT zgodne są z zasadami obowiązującymi w handlu detalicznym.

    2. Funkcje systemu
      Pełna wersja programu obejmuje następujące funkcje:
      • ewidencja danych o towarach i materiałach,
      • magazynowa ewidencja ilościowo-wartościową w rzeczywistych cenach zakupu oraz średnioważonych lub ostatnio wprowadzonych cenach przekazania (dokumentem przychodowym),
      • edycja i ewidencja dowolnych dokumentów obrotu towarowego,
      • inwentaryzacja,
      • cenniki i dokumenty zmiany cen sprzedaży,
      • obsługa sprzedaży i fakturowanie,
      • ewidencja danych o dostawcach i odbiorcach,
      • prowadzenie rozrachunków z kontrahentami i ewidencja zapłat,
      • obsługa kasy i dokumentów kasowych, raporty kasowe,
      • edycja danych i zestawień dla księgowości,
      • opracowanie analiz i zestawień sprzedaży oraz wskaźników dotyczących obrotu towarowego.
      System megaVAT ma strukturę modułową, co umożliwia dostosowanie zakresu realizowanych funkcji do indywidualnych potrzeb użytkownika.
      Program charakteryzuje się bardzo dużą prostotą i przejrzystością. Pomimo dużej złożoności realizowanych funkcji, jego obsługa nie wymaga specjalnego przeszkolenia w zakresie informatyki. W czasie eksploatacji programu użytkownik ma możliwość szybkiego uzyskiwania podpowiedzi oraz dostępu do danych zawartych w systemie. Szczególnie starannie opracowano metody wyszukiwania informacji w oparciu o różne sposoby sortowania danych oraz o szukanie według podanego tekstu.
      System zapewnia automatyczną kontrolę prawidłowości wprowadzanych danych, a w przypadku pomyłek możliwe jest dokonanie niezbędnych korekt i poprawek. W programie zawarto również funkcje automatycznej kontroli poprawności i zgodności danych użytkowych oraz funkcje ich archiwizacji i ochrony.
      Dane użytkowe systemu przechowywane są w plikach typu DBF, co ułatwia przekazywanie tych danych do innych programów. System opracowano w języku CLIPPER v. 5.2 w środowisku systemu operacyjnego DOS. Wersja sieciowa programu dostosowana jest do większości systemów sieciowych używanych w Polsce, a więc m.in. Novell, Windows, Lantastic.
    3. Konfiguracja sprzętowa
      Zalecana konfiguracja sprzętowa do instalacji systemu megaVAT obejmuje:
      • komputer z procesorem INTEL, 32 MB RAM, HDD > 500 MB, FDD 1,44 MB,
      • system operacyjny: DOS 6.20-…, Windows,
      • monitor VGA,
      • drukarki pracujące w standardzie ESC/P, IBM lub HPPCL z zestawem polskich znaków Mazovia lub Latin 2. Drukarki laserowe i atramentowe powinny zapewnić wydruk z programów pracujących w systemie DOS,
      • zasilacz awaryjny (UPS).
  2. ORGANIZACJA SYSTEMU

    1. Struktura logiczna i funkcjonowanie systemu
      System megaVAT składa się z czterech podstawowych podsystemów realizujących następujące funkcje:
      • ewidencję ilościowo-wartościową towarów w magazynach wraz z edycją dokumentów magazynowych,
      • obsługę sprzedaży i fakturowanie,
      • rozrachunki z dostawcami i odbiorcami,
      • obsługę kasy.
      Omówienie tych funkcji wymaga sprecyzowania zasad organizacji oraz funkcjonowania systemu.

      MAGAZYNY
      Użytkownik systemu sam określa liczbę magazynów obsługiwanych przez system oraz ich charakter. Zdefiniowane magazyny nie muszą odpowiadać dokładnie pomieszczeniom, w których magazynowane są towary. W systemie komputerowym kilka rzeczywistych magazynów może stanowić jeden magazyn logiczny. Możliwe jest też zdefiniowanie magazynów odpowiadających przykładowo salonowi ekspozycyjnemu, akwizytorom pobierającym towar, sklepom, towarom zarezerwowanym na zamówienia, towarom wybrakowanym itp.
      Ewidencja w magazynach prowadzona jest w systemie ilościowym i wartościowym. Podstawowa pozycja ewidencyjna określona jest w jeden z następujących sposobów:
      • indeks towaru i cena zakupu netto (cena ewidencyjna),
      • indeks towaru, data dostawy i cena zakupu netto.
      Sposób określenia pozycji magazynowej wybierany jest przez użytkownika w czasie konfiguracji podstawowej systemu. Sposób drugi stosowany jest wówczas, gdy konieczna jest ewidencja ilościowa i wartościowa w rozbiciu na poszczególne dostawy. W tym przypadku, w czasie sprzedaży, rozchody z magazynu realizowane są z pozycji z najwcześniejszą datą dostawy. Stosując sposób pierwszy, rozchody automatyczne realizowane są od pozycji z najniższą ceną zakupu.
      Zdefiniowane magazyny można podzielić na tzw. grupy magazynów, (np. magazyny podstawowe, akwizytorzy, depozyty, sklepy itp.).
      Magazyny należące do jednej grupy muszą być jednakowego typu. Wyróżnia się trzy typy magazynów:
      • magazyny towarów (T),
      • magazyny materiałów (M),
      • magazyny wyrobów gotowych, produktów (P).
      Grupy magazynów oznaczane są za pomocą symboli 2-cyfrowych.
      Określając grupę magazynów użytkownik decyduje, czy w magazynach danej grupy prowadzić dodatkowo, obok ewidencji w cenach zakupu netto, również ewidencję towarów w tzw. cenach przekazania. Ewidencja dodatkowa w cenach przekazania stosowana jest wówczas, jeżeli użytkownik chce mieć możliwość wywartościowania towarów w cenach innych niż ceny zakupu. Stosowane jest to przykładowo przy przekazywaniu towarów akwizytorom lub do sklepów firmowych. Ceny przekazania ustalane są zazwyczaj na poziomie cen sprzedaży. Ceny przekazania zapamiętywane są dla poszczególnych pozycji magazynowych jako ceny średnioważone lub ostatnio wprowadzone dokumentem przychodowym (określone parametrem systemu !).

      DOKUMENTY
      Ruch towarów w magazynach ewidencjonowany jest za pomocą dokumentów obrotowych magazynowych. W systemie muszą wystąpić dokumenty PZ, WZ, BO, PI. Pozostałe dokumenty definiowane są przez użytkownika (np. RW, ZW, PR itp.). Definiując nowy rodzaj dokumentów, użytkownik określa typ dokumentu:
      • przychodowy (+),
      • rozchodowy (-),
      • przesunięcie międzymagazynowe ( ),
      oraz dodatkowe informacje:
      • czy dokument jest wyceniany, obok cen zakupu netto, również w cenach sprzedaży,
      • czy w nagłówku dokumentu ma wystąpić określenie dostawcy lub odbiorcy zgodnie z wykazem kontrahentów.
      Np. dokument WZ jest wyceniany w cenach sprzedaży (ze względu na przepisy podatkowe VAT) oraz musi mieć określonego odbiorcę.
      Numeracja dokumentów magazynowych jest prowadzona dla każdego rodzaju dokumentów i dla każdego magazynu niezależnie. Pełna identyfikacja dokumentu wymaga podania rodzaju dokumentu, numeru dokumentu, numeru magazynu i roku, np. WZ 00125/002/93.
      Wystawienie dokumentów przychodu i rozchodu powoduje automatyczną zmianę stanów magazynowych w magazynie wystawiającym dokument. Dokument przesunięcia międzymagazynowego powoduje automatyczne uaktualnienie stanów w magazynie wydającym i w magazynie przyjmującym.
      Nie przewiduje się wystawiania dokumentów przesunięć pomiędzy magazynami różnych typów (np. z magazynu towarów do magazynu produktów).

      SPRZEDAŻ I FAKTUROWANIE
      W systemie przewiduje się możliwość wystawiania następujących dokumentów sprzedaży:
      • faktura VAT (FA),
      • rachunek uproszczony (RA),
      • faktura korygująca fakturę VAT (FK),
      • rachunek korygujący rachunek uproszczony (RK),
      • paragon (PA) (fiskalny tylko dla wersji obsługującej drukarki fiskalne).
      Numeracja każdego rodzaju dokumentów sprzedaży jest niezależna. Istnieje możliwość wprowadzenia kilku serii faktur i rachunków (np. dla filii działu sprzedaży, dla akwizytorów itp.). Seria dokumentów sprzedaży określana jest dla każdego z magazynów oddzielnie. Sprzedaż z kilku magazynów może odbywać się wg jednej serii faktur i rachunków. Pełna identyfikacja dokumentu sprzedaży określana jest przez rodzaj dokumentu i zawiera numer dokumentu, serię i rok, np. FA 00235/01/93.
      Istnieją dwa sposoby wystawiania faktur i rachunków. Pierwszy sposób polega na wystawieniu faktury lub rachunku i automatycznym wytworzeniu dokumentu WZ. Drugi sposób polega na wcześniejszym wystawieniu dokumentu WZ, a następnie, np. po kilku dniach, wystawieniu faktury lub rachunku do tego dokumentu WZ. W tym przypadku wystawiając fakturę lub rachunek należy jedynie podać numer istniejącego dokumentu WZ. Dokument sprzedaży jest w pełni zgodny z dokumentem WZ (nie można dokonać żadnej zmiany). Nie przewiduje się tworzenia faktur i rachunków korygujących na bazie wcześniej wystawionych dokumentów WZ.
      W przypadku dokumentów korygujących sprzedaż (FK, RK), na pozycjach dokumentu należy dokonać zapisu anulującego zapis na dokumencie korygowanym (wprowadzając znak "-" przy ilości towaru) a następnie dokonać zapisu korygującego (z ilością dodatnią). Dokumenty korygujące wytwarzają automatycznie dokumenty WZ, które mogą zawierać ilości ujemne (!).
      W systemie obejmującym rozliczenia z odbiorcami wystawienie faktury gotówkowej lub kredytowej z częściową zapłatą gotówkową powoduje automatyczne odnotowanie zapłaty gotówkowej w ewidencji zapłat i kartotece kontrahenta oraz automatyczne wystawienie dokumentu KP. Nie dotyczy to faktur korygujących !
      System megaVAT umożliwia poprawę błędnie wystawionej faktury VAT (lub rachunku uproszczonego) bezpośrednio po jej wystawieniu; operacja ta jest dwuetapowa:
      1. anulowanie przez operatora z odpowiednim priorytetem błędnej faktury,
      2. przywołanie do powtórnej edycji skasowanej faktury i dokonanie zmian.
      UWAGA:
      Poprawa danych na fakturze powinna nastąpić przed jej wydrukowaniem.
      Poprawa danych kontrahenta na fakturze nie wymaga skasowania faktury i jest opisana w dalszej części instrukcji.

      ROZLICZENIA Z ODBIORCAMI
      System megaVAT zawiera słownik kontrahentów. Do słownika tego powinni być wpisywani wszyscy kontrahenci będący podatnikami podatku VAT oraz odbiorcy, którzy otrzymują faktury kredytowe. W przypadku wystawiania rachunków uproszczonych gotówkowych odbiorca nie musi być wpisany do słownika kontrahentów. Taka sprzedaż może być też kojarzona z umownym kontrahentem, którego dane można wpisać do nagłówka dokumentu sprzedaży, pod warunkiem, że kontrahent będzie należał do grupy 99.
      W czasie edycji faktury, w kartotece odbiorcy zapisywana jest automatycznie, obliczana narostowo, wartość brutto sprzedaży (pole WN) a wartość ewentualnej wpłaty gotówkowej zwiększa stan pola MA. Saldo tych pól zawiera informację o aktualnych zobowiązaniach odbiorcy. W przypadku faktur kredytowych istnieje możliwość późniejszego wprowadzania zapłat do systemu komputerowego. Wpisując zapłatę do wcześniej wystawionej faktury określa się rodzaj zapłaty:
      • gotówkowa (G),
      • czek (C),
      • przelew (P),
      • inne (I).
      Zapłaty aktualizują kartotekę odbiorców (pole MA), a w przypadku zapłat gotówkowych automatycznie wystawiany jest dokument kasowy KP. W systemie zapamiętywana jest również aktualna wartość rozliczenia każdej faktury. Istnieje więc możliwość zestawienia faktur zapłaconych i niezapłaconych dla wszystkich odbiorców lub dla wskazanego odbiorcy.

      USŁUGI
      W systemie megaVAT istnieje możliwość fakturowania usług oraz ewidencji płatności za te usługi. Informacje o rodzaju usługi, jej indeksie, wielkości obowiązującego VAT-u i SWW oraz cenie sprzedaży (netto i brutto) znajdują się w słowniku usług. Słownik podlega bieżącej aktualizacji i uzupełnieniom. Sprzedaż usług jest ewidencjonowana podobnie jak sprzedaż towarów. Nagłówki faktur za wykonane usługi są pamiętane w tym samym zbiorze co nagłówki dokumentów sprzedaży towarów, natomiast pozycje pamiętane są w osobnych zbiorach. Dla ewidencji dokumentów sprzedaży usług zarezerwowane są:
      • nr magazynu "symboliczny" - "000", który nie powinien być definiowany w słowniku magazynów;
      • seria faktur i rachunków - "00",
      Podczas edycji faktury, nagłówek wypełnia się podobnie jak przy sprzedaży towarów (nie ma ze zrozumiałych względów opisu WZ-ki). Pozycje dokumentu sprzedaży dla jednego indeksu usługi składać się mogą z 1-ej lub 2-óch linii, których pole TREŚĆ podlega edycji. Druga linia jest traktowana jako komentarz, dodatkowa treść do opisu usługi, jeśli nie podamy indeksu usługi. Przeglądanie faktur za usługi jest możliwe po podaniu "symbolicznego" nr magazynu "000" i serii dokumentów sprzedaży "00" oraz właściwego nr dokumentu. Wartość sprzedaży usług przedstawiona jest w zestawieniu nagłówków dokumentów sprzedaży lub w rejestrze sprzedaży. W systemie megaVAT prowadzone mogą być też rozliczenia z odbiorcami usług, na takich samych zasadach jak z kupującymi towary.

      DOSTAWY
      Zakup towarów w systemie megaVAT ewidencjonowany jest zarówno ilościowo (wprowadzanie PZ-ką towaru do magazynu z odpowiednimi cenami zakupu netto) jak i wartościowo (wprowadzenie kwot netto, VAT, brutto, bonifikaty z faktury dostawczej. Podczas edycji dokumentu obrotowego PZ można zakładać w słowniku towarów indeks dla nowego towaru i ustalić trzy ceny sprzedaży dla tego towaru, a także ustalić nowe ceny sprzedaży dla towarów dokupywanych.
      Dane z faktury dostawczej można wprowadzić podczas edycji dokumentu PZ lub korzystając z osobnej funkcji. Istnieje możliwość anulowania (skasowania) zapisu faktury dostawczej ale może być ono dokonane gdy nie było wypłat dla dostawcy związanych z tą fakturą.

      ROZLICZENIA Z DOSTAWCAMI
      W słowniku kontrahentów znajdują się wszyscy dostawcy (mogą być oni równocześnie odbiorcami). Rozliczenie z dostawcami dokonywane jest przez wprowadzenie zapłat do ewidencji zapłat lub gdy są to zapłaty gotówkowe, przez wystawienie dokumentu KW. Zapłaty dla dostawcy są odniesione zarówno do faktury i dostawcy; rozliczają fakturę i korygują wartość konta WN dla dostawcy a tym samym zmniejszają nasze zadłużenie wobec dostawcy.

      KASA
      W systemie prowadzona jest kasa. Dokumentami KP/KW możemy wprowadzać wszystkie wpłaty/wypłaty niezależnie czy są odniesione do konkretnej faktury sprzedaży/dostawy i kontrahenta. Do ewidencji zapłat i na odpowiednie konto WN/MA kontrahenta zapiszą się tylko te kwoty, które są dokładnie skierowane do faktury i kontrahenta.
      W systemie, oprócz bezpośredniej edycji dokumentów KP/KW występuje również automatyczne tworzenie tych dokumentów podczas edycji faktur gotówkowych oraz przy wprowadzaniu zapłat gotówkowych rozliczających faktury.
      W oparciu o poszczególne zapisy z dokumentów KP/KW wytwarzany jest za zadany okres RAPORT KASOWY. Saldo kasy przenoszone jest do następnego raportu. Wytworzenie raportu kasowego nie pozwoli dokonać obrotu gotówkowego w okresie, którego dotyczy raport. Nie będzie możliwe np. przyjęcie wpłaty gotówkowej podczas wystawiania faktury lub anulowanie faktury z wpłatą gotówkową z zamkniętego okresu. Ostatni raport kasowy można anulować (skasować).

      SŁOWNIK TOWARÓW
      Słownik towarów zawiera podstawowe informacje o towarach znajdujących się w magazynach, m.in.:
      • indeks towaru (do 15 znaków),
      • symbol SWW,
      • stawkę podatkową VAT (zw,0%,7%,22%),
      • jednostkę miary,
      • nazwę towaru,
      • opis towaru,
      • grupa towarów,
      • zawartość opakowania zbiorczego,
      • nr dostawcy (głównego lub jedynego),
      • stan minimalny,
      • stawka cła (%),
      • cena walutowa.
      Towary mogą należeć do różnych grup towarów. Umożliwia to w wielu przypadkach uzyskiwanie zestawień i informacji dla wybranej grupy towarów (np. wydruk oferty tylko dla grupy towarów 03).
      W słowniku towarów zawarte są też aktualne 3 cenniki sprzedaży. Dla każdego indeksu można podać trzy ceny. Mogą to być np.: cena netto dla sprzedaży hurtowej, cena netto dla sprzedaży detalicznej oraz cena brutto dla sprzedaży detalicznej. Charakter i interpretację tych trzech cenników określa użytkownik. Należy jednak jednoznacznie podać, czy ceny w każdym z trzech cenników są cenami netto, czy cenami brutto. Ma to istotne znaczenie w czasie wystawiania faktur. Wprowadzana w czasie edycji faktury lub rachunku cena sprzedaży jest zawsze ceną netto (bez podatku VAT). W przypadku korzystania z cennika w cenach brutto, automatycznie, w oparciu o znaną stawkę podatkową, cena brutto zostaje zamieniona na cenę netto. W przypadku rachunków uproszczonych sposób edycji rachunku jest identyczny jak przy edycji faktury VAT a jedynie końcowy wydruk rachunku ma inną postać niż faktura VAT.
    2. Podstawowe zbiory systemu
      Zbiory danych systemu megaVAT zapisywane są w standardzie DBF co umożliwia ich odczyt za pomocą systemów typu DBASE, FOX itp. oraz pobieranie tych danych przez wiele firmowych programów kalkulacyjnych. W sposób rygorystyczny zabrania się jednak bezpośredniego ingerowania w zawartość zbiorów danych w inny sposób niż poprzez system megaVAT.
      Do podstawowych zbiorów systemu należą:
      • TOW - kartoteka (słownik) towarów,
      • SL_USL - słownik usług,
      • KON - kartoteka kontrahentów,
      • MAG001, MAG002, ... - kartoteki stanów magazynowych w poszczególnych magazynach,
      • DOK001N, DOK002N, ... - dane nagłówkowe dokumentów magazynowych dla poszczególnych magazynów,
      • DOK001P, DOK002P, ... - dane o pozycjach dokumentów magazynowych dla poszczególnych magazynów,
      • SPR_N - dane o nagłówkach wystawionych faktur i rachunków,
      • SPR_P - dane o pozycjach wystawionych faktur i rachunków za sprzedaż towarów,
      • SPR_U - dane o pozycjach wystawionych faktur i rachunków za sprzedaż usług,
      • DOS_N - dane nagłówkowe z faktur dostawców,
      • ZAP - kartoteka zapłat od odbiorców i dla dostawców,
      • KP_N, KP_P - dane o nagłówkach i pozycjach dokumentów KP,
      • KW_N, KW_P - dane o nagłówkach i pozycjach dokumentów KW,
      • RAP_KAS - dane o raportach kasowych,
      • CENY - dane starej i nowej cenie sprzedaży,
      • SP001, SP002, ... - dane z inwentaryzacji poszczególnych magazynów,
      • CONFIG - zbiór pamiętający konfigurację systemu.
      Szczegółowy opis tych zbiorów zawarty jest w DODATKU 2.
    3. Wykaz funkcji systemu (MENU)
      Realizacja poszczególnych funkcji systemu następuje poprzez wybór danej funkcji z tablicy menu. Tablice menu są wielopoziomowe i dostęp do pewnych funkcji wymaga wyboru odpowiednich tablic i następnie wyboru funkcji. Układ tablic oraz funkcji menu jest następujący:
      1. SPRZEDAŻ
        1. FAKTURY I RACHUNKI
          1. EDYCJA FAKTUR I RACHUNKÓW
          2. PRZEGLĄDANIE FAKTUR I RACHUNKÓW
          3. ANULOWANIE FAKTUR I RACHUNKÓW
          4. KOREKTA DANYCH O KONTRAHENCIE
          5. ZESTAWIENIE DOKUMENTÓW SPRZEDAŻY
          6. ZESTAWIENIE SPRZEDAŻY NA PARAGONY
          7. FAKTURY I RACHUNKI DO PARAGONÓW
          8. FAKTURY I RACHUNKI DETALICZNE
          9. CENY SPRZEDAŻY TOWARU DLA ODBIORCY
        2. REJESTR SPRZEDAŻY
        3. RAPORT ASORTYMENTOWY SPRZEDAŻY
        4. RAPORT ILOŚCIOWY SPRZEDAŻY
        5. PARAGONY
          1. EDYCJA PARAGONU
          2. PRZEGLĄDANIE PARAGONÓW
          3. KASOWANIE PARAGONÓW
          4. ZESTAWIENIE WARTOŚCIOWE PARAGONÓW
        6. ZAPOTRZEBOWANIA
        7. PARAGONY FISKALNE
      2. DOKUMENTY MAGAZYNOWE
        1. DOKUMENTU ROZCHODU
          1. EDYCJA DOKUMENTÓW ROZCHODU
          2. PRZEGLĄDANIE DOKUMENTÓW ROZCHODU
          3. ZESTAWIENIE DOKUMENTÓW ROZCHODU
          4. RAPORT ZBIORCZY DOKUMENTÓW WZ
        2. DOKUMENTY PRZYCHODU
          1. EDYCJA DOKUMENTÓW PRZYCHODU
          2. PRZEGLĄDANIE DOKUMENTÓW PRZYCHODU
          3. ZESTAWIENIE DOKUMENTÓW PRZYCHODU
          4. ANALIZA DOSTAW PZ
        3. DOKUMENTY PRZESUNIĘĆ
          1. EDYCJA DOKUMENTÓW PRZESUNIĘĆ
          2. PRZEGLĄDANIE DOKUMENTÓW PRZESUNIĘĆ
          3. ZESTAWIENIE DOKUMENTÓW PRZESUNIĘĆ
        4. RAPORT ASORTYMENTOWY DOKUMENTÓW
        5. BILANS DOKUMENTÓW
        6. KAUCJE
          1. WYDANIE OPAKOWAŃ KAUCJONOWANYCH
          2. ZWROT OPAKOWAŃ KAUCJONOWANYCH
          3. PRZEGLĄDANIE WYDAŃ I ZWROTÓW
          4. BILANS OBROTU OPAKOWANIAMI
          5. ROZLICZENIE KONTRAHENTA
      3. MAGAZYNY I TOWARY
        1. MAGAZYNY
          1. STANY MAGAZYNOWE
          2. KARTY TOWAROWE
          3. RAPORT OBROTU
          4. STAN MAGAZYNU NA WSKAZANY DZIEŃ
          5. ZESTAWIENIE WARTOŚCIOWE MAGAZYNÓW
          6. WARTOŚĆ MAGAZYNÓW NA WSKAZANY DZIEŃ
          7. MIESIĘCZNY STAN ZAPASÓW
          8. STAN WYBRANYCH MAGAZYNÓW
          9. BLOKADA STANÓW MAGAZYNOWYCH
        2. SŁOWNIK TOWARÓW
        3. INWENTARYZACJA
          1. POBRANIE DANYCH DO SPISU
          2. SPIS INWENTARYZACYJNY
          3. UZGADNIANIE SPISU
          4. KASOWANIE SPISU
        4. CENY
          1. CENNIK
          2. ZMIANA CEN
          3. PRZEGLĄDANIE ZMIAN CEN
        5. OFERTA MAGAZYNOWA
        6. OFERTA TOWAROWA
        7. EDYCJA ZAMÓWIEŃ U DOSTAWCÓW
        8. EDYCJA ZAMÓWIEŃ DLA ODBIORCÓW
        9. WERYFIKACJA SŁOWNIKA TOWARÓW
      4. KONTRAHENCI
        1. SŁOWNIK KONTRAHENTÓW
        2. SŁOWNIK GRUP KONTRAHENTÓW
        3. TABELA UPUSTÓW DLA ODBIORCÓW
      5. ROZLICZENIA I KASA
        1. KASA I PRZELEWY
          1. DOKUMENTY KP
            1. EDYCJA DOKUMENTÓW KP
            2. PRZEGLĄDANIE DOKUMENTÓW KP
            3. ZESTAWIENIA DOKUMENTÓW KP
            4. ANULOWANIE DOKUMENTÓW KP
          2. DOKUMENTY KW
            1. EDYCJA DOKUMENTÓW KW
            2. PRZEGLĄDANIE DOKUMENTÓW KW
            3. ZESTAWIENIA DOKUMENTÓW KW
            4. ANULOWANIE DOKUMENTÓW KW
          3. RAPORTY KASOWE
            1. EDYCJA RAPORTU KASOWEGO
            2. PRZEGLĄDANIE RAPORTU KASOWEGO
            3. KASOWANIE OSTATNIEGO RAPORTU
            4. RAPORT KONTROLNY OPERATORA
            5. ZESTAWIENIE RAPORTÓW KASOWYCH
          4. WYDRUK PRZELEWÓW
          5. SŁOWNIK TREŚCI I UWAG
        2. WPROWADZANIE ZAPŁAT
        3. ZESTAWIENIE ZAPŁAT
        4. PRZEGLĄDANIE ZAPŁAT ZA FAKTURE
        5. PRZEGLĄDANIE ZAPŁAT ZA DOSTAWE
        6. ROZLICZENIA Z DOSTAWCAMI
          1. FAKTURY PRZETERMINOWANE
          2. FAKTURY POJUTRZE PRZETERMINOWANE
          3. FAKTURY NIEROZLICZONE
          4. FAKTURY PRZETERMINOWANE OD DNIA
          5. ZMIANA TERMINU PŁATNOŚCI
        7. ROZLICZENIA Z ODBIORCAMI
          1. FAKTURY PRZETERMINOWANE OD DNIA
          2. FAKTURY NIEROZLICZONE
          3. FAKTURY ZAPŁACONE
          4. ZMIANA TERMINU PŁATNOŚCI
          5. KOMPENSACJA ZADŁUŻEŃ ODBIORCÓW
          6. OBROTY Z ODBIORCAMI
          7. WARUNKI KREDYTÓW I RABATÓW
          8. WEZWANIA DO ZAPŁATY
            1. WEZWANIE DO ZAPŁATY
            2. EDYCJA NAGŁÓWKA WEZWANIA DO ZAPŁATY
          9. STOPY OPROCENTOWANIA ODSETEK
        8. SALDA ROZLICZEŃ Z KONTRAHENTAMI
        9. WYLICZENIE ROZRACHUNKÓW NA DZIEŃ
      6. DOSTAWY
        1. REJESTR ZAKUPU
        2. WPROWADZANIE FAKTUR OD DOSTAWCÓW
        3. ZESTAWIENIE FAKTUR OD DOSTAWCÓW
        4. ANULOWANIE FAKTURY OD DOSTAWCY
      7. OKRES ROZLICZENIOWY
        1. ZMIANA OKRESU
        2. BLOKADA DATY
      8. OBSŁUGA SYSTEMU
        1. SORTOWANIE KARTOTEK
        2. SŁOWNIKI
          1. SŁOWNIK GRUP MAGAZYNÓW
          2. SŁOWNIK MAGAZYNÓW
          3. SŁOWNIK GRUP TOWARÓW
          4. SŁOWNIK JEDNOSTEK MIARY
          5. SŁOWNIK RODZAJÓW DOKUMENTÓW
          6. SŁOWNIK KONT FK
          7. SŁOWNIK SPOSOBÓW ZAPŁATY
          8. SŁOWNIK USŁUG
          9. SŁOWNIK POMOCNICZY
        3. TESTY SYSTEMU
          1. TEST OGÓLNY
          2. TEST ZADŁUŻEŃ ODBIORCÓW
          3. TEST ZADŁUŻEŃ U DOSTAWCÓW
        4. KONFIGURACJA
          1. KONFIGURACJA PODSTAWOWA
          2. KONFIGURACJA BIEŻĄCA
          3. USTAWIANIE KOLORÓW
          4. SŁOWNIK OPERATORÓW
          5. ZMIANA HASŁA OPERATORA
          6. USTAWIANIE PROGU DOSTĘPU DO OPCJI
        5. SERWIS
          1. OPCJA UNIWERSALNA
          2. ZAPIS DANYCH OKRESU UBIEGŁEGO
        6. WYDRUK ZAPAMIĘTANYCH PLIKÓW
      Dodatkowo dla wersji programu przystosowanej do współpracy z drukarkami fiskalnymi dostepne są opcje:
      1. DRUKARKA FISKALNA POSNET DF300/301
        1. RAPORTY
          1. RAPORT FISKALNY DOBOWY
          2. RAPORT FISKALNY OKRESOWY
          3. RAPORT KONTROLNY NAZW I STAWEK
          4. WYDRUK RAPORTU O STANIE DRUKARKI
        2. KONFIGURACJA I TESTY DRUKARKI
          1. KONFIGURACJA DRUKARKI
          2. STAN DRUKARKI
          3. TESTY DRUKARKI
        3. ODBLOKOWANIE DRUKARKI
        4. PRZESTAWIENIE ZEGARA
        5. WŁĄCZENIE ZEGARA
        6. WYŁĄCZENIE ZEGARA
        7. WYKAZ BŁĘDÓW DRUKARKI
        8. OTWARCIE SZUFLADY
      lub
      1. DRUKARKA FISKALNA ELZAB FP600
        1. RAPORTY
          1. RAPORT FISKALNY DOBOWY
          2. RAPORT FISKALNY OKRESOWY
          3. RAPORT OKRESOWY ŁĄCZNY
          4. RAPORT TOWARÓW ZABLOKOWANYCH
          5. RAPORT KONTROLNY NAZW I STAWEK
          6. WYDRUK RAPORTU O STANIE DRUKARKI
        2. KONFIGURACJA I TESTY DRUKARKI
          1. KONFIGURACJA DRUKARKI
          2. TEST STANU DRUKARKI
          3. PRZESTAWIENIE ZEGARA
          4. USTAWIENIE ZEGARA PO KASOWANIU CMOS
        3. WŁĄCZENIE ZEGARA
        4. WYŁĄCZENIE ZEGARA
        5. PONOWNE DRUKOWANIE PARAGONU
        6. OTWARCIE SZUFLADY
      W zależności od wersji systemu układ tablic i funkcji menu może ulegać zmianom.

  3. OBSŁUGA FUNKCJI SYSTEMU

    1. Magazyny i towary

      SŁOWNIK TOWARÓW
      Funkcja umożliwia założenie i uzupełnianie słownika towarów występujących w magazynach i na dokumentach systemu. Słownik towarów jest jeden, wspólny dla wszystkich magazynów. Dopuszcza się dopisywanie nowych pozycji do słownika towarów oraz dokonywanie niewielkich poprawek (np. korekta nazwy towaru). Nie wolno kasować lub zmieniać indeksu towaru, jeżeli został on już użyty na dokumentach obrotu magazynowego.
      W funkcji programu użytkownik podaje następujące dane:
      • indeks towaru,
      • nazwę towaru,
      • opis towaru,
      • symbol SWW,
      • stawkę podatkową VAT (zw,0%,7%,22%),
      • jednostkę miary,
      • grupa towarów,
      • zawartość opakowania zbiorczego,
      • stan minimalny,
      • stan maksymalny,
      • nr dostawcy towaru (jeżeli jest to przydatne),
      • cło (%),
      • cena walutowa.

      CENY
      Ceny sprzedaży w systemie megaVAT pamiętane są dla każdego indeksu towarowego w trzech cennikach (MAGAZYNY I TOWARY/CENY/CENNIK). Konfiguracja określa charakter tych cen - brutto/netto. W każdej chwili można te ceny zmienić (opcja ZMIANA CEN), a śladem takiej zmiany jest dokument zmiany cen sprzedaży pamiętający starą i nową cenę. Przeglądanie tych dokumentów (opcja PRZEGLĄDANIE ZMIAN CEN) umożliwia odtworzenie historii cen wraz z informacją przez kogo i kiedy zostały one zmienione.
      Ceny zapisane w cenniku są automatycznie podstawiane podczas edycji faktur/rachunków.

      ZMIANA CEN
      Funkcja umożliwia wprowadzenie nowych cen dla wszystkich towarów ze słownika, bądź tylko wyselekcjonowanych za pomocą szablonu indeksu, szablonu nazwy lub grupy towarowej. Nowa cena może być wpisana dla poszczególnego indeksu (pole CENA NOWA) odpowiednio dla cenników 1,2 lub 3.
      W zależności od numeru wybranego cennika należy przycisnąć kombinację klawiszy:
      • ALT_1 dla cennika 1,
      • ALT_2 dla cennika 2,
      • ALT_3 dla cennika 3.
      Po nacisnięciu odpowiedniej kombinacji klawiszy i podaniu hasła należy wpisać wartość ceny bądź wyrażenie które umożliwi naliczanie cen. Definiując ceny można skorzystać z następujących zmiennych:
      CENA_1_S
      Poprzednia cena wg cennika 1 - (przed ostatnią zmianą)
      CENA_2_S
      Poprzednia cena wg cennika 2
      CENA_3_S
      Poprzednia cena wg cennika 3
      CENA_1_N
      Aktualna cena wg cennika 1
      CENA_2_N
      Aktualna cena wg cennika 2
      CENA_3_N
      Aktualna cena wg cennika 3
      CENA_ZAK
      Cena zakupu
      VAT
      Stawka VAT

      Dostępne są także następujące działania i funkcje:
      *, /, +, -
      Mnożenie, dzielenie, dodawanie, odejmowanie
      %
      Reszta z dzielenia
      **
      Potęgowanie
      INT(X)
      Część całkowita
      ROUND(X,N)
      Zaokrąglenie do n-tego miejsca po przecinku
      MAX(X,Y)
      Większa z liczb X,Y
      MIN(X,Y)
      Mniejsza z liczb X,Y
      ABS(X)
      Wartość bezwzględna
      TYS(X)
      Zaokrąglenie do tysiąca

      PRZYKŁADY:
      1. W cenniku 1 wyliczamy cenę netto sprzedaży o 25% większą od ceny zakupu
        - po przyciśnięciu ALT_1 w pole definiowania nowej ceny (CENA_1_N) wpisujemy:
        CENA_ZAK*1.25
      2. Cenę w cenniku 2 podnosimy o 60 zł
        - po przyciśnięciu ALT_2 w pole definiowania nowej ceny (CENA_2_N) wpisujemy:
        CENA_2_S+60
      3. Cenę w cenniku 2 podnosimy o 60 zł
        - po przyciśnięciu ALT_2 w pole definiowania nowej ceny (CENA_2_N) wpisujemy:
        CENA_2_S+60
      4. Do cennika 3 wstawiamy cenę brutto z ceny obliczoną na podstawie ceny netto która znajduje się w cenniku 1
        - po przyciśnięciu ALT_3 w pole definiowania nowej ceny (CENA_3_N) wpisujemy:
        CENA_1_N*(1+VAT/100)
      Po zatwierdzeniu formuł wyliczających nowe ceny (ENTER) zakańczamy wprowadzanie cen wciskając klawisz ESC, po czym system umożliwia podglądnięcie wprowadzonych zmian cen.
      Kolejne naciśnięcie ESC umożliwia akceptację dokonanych zmian , bądź też zapis, rezygnację lub ich poprwę (analogicznie jak dla np. dokumentów magazynowych). Dla każdej zaakceptowanej zmiany cen powstaje koleny dokument - dokumenty te można przeglądać w opcja PRZEGLĄDANIE ZMIAN CEN.

      CENY SPRZEDAŻY TOWARU DLA ODBIORCY
      Funkcja pokazuje historię cen sprzedaży wybranego towaru dla wybranego kontrahenta, w podanym przez użytkownika okresie.

      STANY MAGAZYNOWE
      Funkcja służy do podglądu aktualnych stanów magazynowych oraz ich wydruku. Użytkownik podaje wstępnie następujące dane:
      • numer magazynu lub puste pole,
      • grupę magazynów (jeżeli nie podano numeru magazynu),
      • czy pokazywać stany zerowe (TAK/NIE),
      • czy pokazać wartość wg cennika sprzedaży (TAK/NIE),
      • czy pokazywać stany zbiorczo (sumując ilości na tych samych indeksach z różnymi cenami zakupu lub datami dostawy ; działa jeżeli podano numer magazynu),
      • czy pokazać jedynie towary wyselekcjonowane (TAK/NIE).
      Jeżeli użytkownik wybierze selekcję towarów to może wprowadzić następujące dane:
      • szablon indeksu (np. podając "AC" uzyskamy informację o towarach, których indeks zaczyna się od liter AC, a podając "___2", towary w których indeksie na trzecim miejscu występuje cyfra 2; znak "_" oznacza spację),
      • szablon nazwy (podając np. "PASTA" uzyskamy informację o stanach magazynowych tylko dla towarów o nazwie zaczynającej się od słowa PASTA; podając "_PASTA" uzyskamy dane o towarach, dla których w dowolnym miejscu nazwy występuje słowo PASTA),
      • grupa towarowa,
      • numer dostawcy (wg tego, który znajduję się w opisie indeksu w słowniku towarów). Dozwolona jest kombinacja warunków występujących przy selekcji. W wyniku działania opcji uzyskujemy wykaz stanów w układzie danych:
        • indeks towaru,
        • grupa towarowa,
        • nazwa towaru,
        • opis towaru,
        • jednostka miary,
        • cena zakupu,
        • wartość aktualnego stanu wg cen zakupu,
        • data dostawy (dla systemu z pozycjami uwzględniającymi datę dostawy),
        • aktualny stan magazynowy,
        • blokada,
        • SWW.

      KARTY TOWAROWE
      Funkcja umożliwia pokazanie i wydrukowanie historii ruchu towaru o podanym indeksie dla wskazanego magazynu. Użytkownik podaje następujące dane wstępne:
      • okres zestawienia od/do dnia,
      • numer magazynu,
      • czy zestawienie zbiorcze (TAK/NIE); dla zestawienia zbiorczego nie są pokazywane ceny zakupu,
      • indeks towaru.
      System podaje dane o ruchu towaru w układzie:
      • cena zakupu,
      • data przychodu/rozchodu,
      • stan początkowy,
      • przychód,
      • rozchód,
      • stan końcowy,
      • rodzaj (symbol) dokumentu magazynowego,
      • numer dokumentu magazynowego,
      • numer faktury/rachunku (tylko dla WZ),
      • wartość wg cen zakupu netto (ewidencyjnych),
      • kontrahent,
      • cena sprzedaży.

      RAPORT OBROTU
      Funkcja wytwarza zbiorczy raport ruchu towarów w magazynach w zadanym okresie. Użytkownik podaje wstępnie dane:
      • okres zestawienia od/do,
      • numer magazynu,
      • grupę magazynów (jeżeli nie podano numeru magazynu),
      • czy zestawienie ilościowo wartościowe (TAK/NIE); jeżeli NIE to tylko zestawienie ilościowe),
      • grupa towarowa (jeżeli celowe jest ograniczenie się to wskazanej grupy towarów).
      System podaje dane o ruchu towarów w następującym układzie:
      • indeks towaru,
      • stan i wartość początkowa,
      • ilość i wartość przychodów : wg PZ, wg dokumentów przesunięć, wg innych dokumentów,
      • ilość i wartość rozchodów : wg WZ, wg dokumentów przesunięć, wg innych dokumentów,
      • stan i wartość końcową,
      • nazwę towaru,
      • opis towaru,
      • jednostkę miary,
      • stawkę VAT.

      STAN MAGAZYNU NA WSKAZANY DZIEŃ
      Funkcja działa analogicznie jak funkcja "STANY MAGAZYNOWE", ale umożliwia podgląd i wydruk stanów magazynowych w zadanym przez użytkownika dniu. Stany uzyskiwane są przez wtórne przeliczenie zapamiętanych dokumentów obrotowych w okresie do wskazanego dnia włącznie.

      ZESTAWIENIE WARTOŚCIOWE MAGAZYNÓW
      Funkcja podaje wycenę wszystkich magazynów istniejących w systemie w cenach zakupu i cennikowych sprzedaży (trzech) sygnalizując ewentualne braki w cennikach.

      WARTOŚĆ MAGAZYNÓW NA WSKAZANY DZIEŃ
      Funkcja podaje wycenę na wskazany dzień wszystkich magazynów w cenach zakupu oraz łączną wartość.

      MIESIĘCZNY STAN ZAPASÓW
      Funkcja pokazuje stan towarów w każdym dniu wybranego miesiąca.
      Kolejne kolumny zestawienia oznaczają:
      • indeks,
      • nazwę towaru,
      • jm.,
      • łączną sprzedaż w miesiącu,
      • stany magazynowe w kolejnych dniach miesiąca.

      STAN WYBRANYCH MAGAZYNÓW
      Funkcja pokazuje stany magazynowe dla wybranych co najwyżej czterech magazynów. Zestawienie można ograniczyć poprzez selekcję (tak jak np. w funkcji STANY MAGAZYNOWE). Istnieje także możliwość pokazania zestawienia na dowolny dzień. W tym celu należy uruchomić opcję STAN MAGAZYNU NA WSKAZANY DZIEŃ. Data podana przy tym zestawieniu będzie wykorzystana dla ZESTAWIENIA WYBRANYCH MAGAZYNÓW przy wybranej opcji nie pokazywania stanów aktualnych.

      OFERTA MAGAZYNOWA
      Funkcja umożliwia wydruk aktualnej oferty cenowej na towary znajdujące się w magazynach. Użytkownik podaje wstępne dane:
      • numer magazynu,
      • grupę magazynów (jeżeli nie podano numeru magazynu),
      • liczbę minimalną stanu magazynowego, powyżej której towar jest uwzględniany w ofercie,
      • czy selekcja (TAK/NIE).
      Jeżeli użytkownik wybierze selekcję to może wprowadzić następujące dane:
      • szablony trzech indeksów i trzy grupy towarowe,
      • szablon nazwy towaru,
      • nr dostawcy (wg opisu w słowniku towarów).
      Oferta jest drukowana w układzie:
      • indeks,
      • nazwa towaru,
      • opis towaru,
      • opakowanie,
      • jednostka,
      • SWW,
      • stawka VAT,
      • cena 1,
      • cena 2,
      • cena 3,
      • stan magazynowy.

      OFERTA TOWAROWA
      Funkcja umożliwia wydruk aktualnej oferty cenowej na towary znajdujące się w słowniku towarów. Użytkownik podaje wstępne dane jak do oferty magazynowej na poziomie selekcji. Układ zestawienia jak w ofercie magazynowej.

      BLOKADA STANÓW MAGAZYNOWYCH
      Funkcja blokuje wybrane stany magazynowe, tak by nie można było rozchodować zablokowanych ilości. W zestawienie ukazują się dane dotyczące indeksu, grupy towarowej, nazwy, jednostki miary, stanu itp., oraz pole BLOKADA które należy wypełnić ilością której nie będzie można rozchodować. Aby odblokować dany towar należy wprowadzić wartość blokady 0.

      INWENTARYZACJA

      POBIERANIE DANYCH DO SPISU
      Funkcja ta pozwala na utworzenie arkusza spisowego. Arkusz spisu z natury tworzony jest na podstawie towarów znajdujących się w jednym wybranym magazynie z możliwością selekcji indeksów towarowych. Zakres selekcji określony jest tak jak przy funkcji STANY MAGAZYNOWE. Otrzymany arkusz spisu z natury ma układ:
      • indeks towarowy,
      • nazwa towaru,
      • opis towaru,
      • jednostka miary,
      • stan wg spisu z natury (do uzupełniania podczas przeprowadzania spisu).

      SPIS INWENTARYZACYJNY
      W funkcji tej użytkownik wprowadza stany faktyczne z przeprowadzonej inwentaryzacji w wybranym magazynie. Istnieje możliwość prowadzenia spisu w kilku arkuszach, które użytkownik numeruje samodzielnie. Jeżeli użytkownik poda jako numer arkusza "0" ma możliwość przeglądnięcia wszystkich arkuszy w jednym zestawieniu. Warto w takim przypadku skorzystać z klawisza F5 który umożliwi posortowanie spisu wg nazw, indeksów, arkuszy.

      UZGADNIANIE SPISU INWENTARYZACYJNEGO
      Funkcja wylicza różnice poinwentaryzacyjnych pomiędzy stanem magazynu w dniu inwentaryzacji a stanem faktycznym wg spisu z natury.
      Zanim dokona się wyliczenia różnic użytkownik powinien określić:
      • w jakich cenach będą liczone nadwyżki: czy wg cen minimalnych, czy maksymalnych, czy też będą indywidualnie wprowadzane,
      • czy uzgodnienie dotyczyć będzie wszystkich indeksów, czy tylko tych, które znajdują się na arkuszu spisowym.
      Użytkownik w wyniku uzgodnienia otrzyma zestawienie wszystkich uzgodnionych indeksów w rozbiciu na ceny zakupu lub wg daty przychodu + cena zakupu gdy ewidencja w magazynie jest w ten sposób prowadzona; w następującym układzie:
      • indeks,
      • nazwa towaru,
      • opis towaru,
      • stan wg spisu,
      • stan wg dokumentów,
      • różnice inwentaryzacyjne ("-" - niedobory, "+" - nadwyżki),
      • cena zakupu wg spisu (dla niedoborów są to ceny zakupu, dla nadwyżek puste pole do ręcznego wprowadzenia),
      • cena minimalna (najniższa cena zakupu dla poszczególnych towarów) dot. tylko towarów występujących na spisie,
      • cena maksymalna (najwyższa cena zakupu dla poszczególnych towarów) dot. tylko towarów występujących na spisie,
      • stan aktualny (ilość towaru w magazynie w dniu bieżącym),
      • aktualny niedobór (wielkość niedoboru towaru w magazynie wg stanu bieżącego
      • ważne gdy inwentaryzacja odbyła się kilka dni wcześniej a dopiero teraz wyprowadzamy protokół różnic inwentaryzacyjnych),
      • jednostka miary towaru.
      Po uzupełnieniu cen nadwyżek, w następnym etapie tej funkcji otrzymamy protokół różnic w układzie:
      • indeks towaru,
      • nazwa towaru,
      • opis towaru,
      • jednostka miary towarów,
      • stan wg dokumentów,
      • cena zakupu wg dokumentów,
      • wartość wg dokumentów,
      • stan wg spisu,
      • cena zakupu wg spisu,
      • wartość wg spisu,
      • różnice inwentaryzacyjne,
      • wartość niedoboru,
      • wartość nadwyżek.
      Następny etap tej funkcji to możliwość przygotowania dokumentu obrotowego przychodowego "PI", którego pozycje odzwierciedlają pozycje z protokołu różnic inwentaryzacyjnych. Wytworzony dokument zachowany zostaje w taki sam sposób jak dokumenty poprzez opcję "ZAPIS" w czasie edycji. Rozpoczynając więc edycję dokumentów przychodowych po podaniu nazwy - "PI" można go edytować, choć nie powinno się tego robić, ponieważ odzwierciedla on wartości z protokółu różnic poinwentaryzacyjnych. W wyniku akceptacji dokumentu PI rozchodowywane są niedobory oraz wprowadzane nadwyżki do odpowiedniego magazynu. Sposób rozchodowania niedoborów jest zgodny z algorytmem ustalonym podczas konfiguracji systemu.

      KASOWANIE SPISU
      Po wytworzeniu Protokółu różnic poinwentaryzacyjnych w systemie nie są pamiętane kolejne spisy z natury. Funkcja ta jest potrzebna aby przygotować pusty zbiór do nowej inwentaryzacji.
    2. Dokumenty magazynowe

      EDYCJA DOKUMENTÓW MAGAZYNOWYCH
      Funkcja programu jest wykonywana osobno dla dokumentów przychodu, rozchodu i przesunięć międzymagazynowych. Użytkownik podaje następujące dane nagłówkowe dokumentów:
      • symbol dokumentu (np. PZ),
      • magazyn wystawiający dokument,
      • numer dokumentu (podstawiany jest kolejny),
      • datę dokumentu (podstawiana jest bieżąca),
      • numer kontrahenta (dla dokumentów z występującymi danymi o kontrahencie - zgodnie ze słownikiem dokumentów),
      • uwagi,
      • konto przeciwstawne w systemie FK,
      • numer cennika dla cen sprzedaży i numer cennika dla cen przekazania (jeżeli te ceny występują na dokumencie).
      Dla dokumentów przesunięć międzymagazynowych podawany jest dodatkowo numer magazynu docelowego.
      Po wprowadzeniu danych nagłówkowych dokumentu magazynowego, użytkownik podaje dane dla kolejnych pozycji magazynowych:
      • indeks towaru,
      • ilość; dozwolona jest ilość ze znakiem "-" (minus) dla dokumentów stornujących (korygujących), nie może to jednak spowodować wystąpienia stanu ujemnego na magazynie,
      • cena zakupu (cena jest podstawiana automatycznie, lecz możliwa jest jej zmiana, np. poprzez wykorzystanie klawisza F8 i podgląd istniejących na magazynie pozycji cenowych),
      • cena sprzedaży netto (dla dokumentów wycenianych w cenach sprzedaży, np. WZ),
      • cena przekazania (dla dokumentów z lub do magazynów z ewidencją w średnioważonych cenach przekazania).
      Uwaga: Dokumenty MM mogą mieć dwie postacie. Dokument wyjściowy jest w przypadku magazynu wyjściowego z cenami przekazania wyceniony w cenach przekazania aktualnie obowiązujących w tym magazynie, natomiast kopia tego dokumentu dla magazynu przyjmującego jest wyceniona w cenach przekazania jakie przyjęto w chwili edycji dokumentu MM.
      Do dokumentów rozchodowych i przesunięć w łatwy sposób można pobrać stan całego magazynu. W tym celu należy po wprowadzeniu danych nagłówkowych, przy pierwszej pozycji dokumentu, przed rozpoczęciem edycji pola INDEKS (przed pierwszym wciśnięciem klawisza ENTER) wcisnąć jednocześnie kombinację klawiszy ALT oraz T. Potwierdzenie (T) zadanego przez system pytania: POBRANIE CAŁEGO MAGAZYNU ? (T/N) spowoduje wypełnienie pozycji dokumentu całym stanem magazynu. W przypadku negatywnej odpowiedzi rozpocznie się edycja pozycji dokumentu wg wcześniej opisanego schematu.
      Dla dokumentów PZ, po wprowadzeniu pozycji dokumentu, możliwe jest wprowadzenie danych zawartych na fakturze dostawcy podobnie jak w opcji WPROWADZANIE FAKTURY OD DOSTAWCY.
      Uwaga: Dane z faktury dostawcy nie muszą być dokładnie zgodne z danymi na wprowadzanym dokumencie PZ (np. mogą wystąpić różnice związane z zaokrągleniami lub ze stosowaniem w ewidencji magazynowej cen ewidencyjnych zbliżonych do cen zakupu netto z dodatkową ewidencją odchyleń od tych cen).
      Użytkownik, po edycji pozycji dokumentu ma możliwość dokonania poprawek w nagłówku dokumentu lub jego pozycjach. Po edycji dokumentu dokonuje się jego akceptacji lub zapisu chwilowego na dysk bez aktualizacji stanów magazynowych. Możliwe jest również pełne skasowanie dokumentu przed jego akceptacją.
      Powrót do wprowadzania zapisanego chwilowo na dysk dokumentu następuje przy ponownym wejściu do edycji tego rodzaju dokumentów.
      Po zaakceptowaniu dokumentu możliwy jest jego wydrukowanie. Bezpośrednio przed wydrukiem można zmienić ustawienie drukarki ("DRUKARKA").

      DOKUMENTY PZ DOTYCZĄCE IMPORTU
      Użytkownik ma możliwość wprowadzenia dokumentu PZ na podstawie faktury importowej. Mając podaną cenę zakupu w dowolnej walucie, znając kurs danej waluty oraz stawkę cła system w sposób automatyczny wyliczy cenę zakupu w PLN.
      Aby wystawić dokument PZ na podstawie faktury importowej należy:
      • wpisać stawkę cła oraz cenę walutową dla danego indeksu w słowniku towarów,
      • w SŁOWNIKU POMOCNICZYM (OBSŁUGA SYSTEMU/SŁOWNIKI) należy wpisać kod waluty rozpoczynając od litery M, w polu OPIS musi znależć się słowo KURS oraz wartość tego kursu.
        Przykładowe definicje kursów w SŁOWNIKU POMOCNICZYM:
        KOD OPIS
        M1 KURS 3.98 USD
        M6 KURS 1,65 DM 1.01.98
        M9 KURS 5,98 GBP 31.10.97
      • edytować dokument PZ tak jak dla dostaw krajowych; po wprowadzeniu danych nagłówka dokumentu system informuje o kursie waluty wg którego zostanie wyliczona cena nabycia w PLN;
      • w czasie edycji pola cena zakupu należy wcisnąć kombinację klawiszy CTRL_K - system automatycznie wyliczy cenę zakupu korzystając z wprowadzonej do słownika towarów ceny walutowej pomnożonej przez kurs ze słownika pomocniczego i uwzględniającej cło, zgodnie ze wzorem: CENA ZŁ = CENA WALUTOWA x KURS x (1+CŁO/100)

      PRZEGLĄDANIE DOKUMENTÓW MAGAZYNOWYCH
      Funkcja umożliwia przeglądanie wprowadzonych dokumentów oraz ponowny ich wydruk. Użytkownik podaje następujące dane:
      • rodzaj dokumentu,
      • magazyn,
      • rok wystawienia dokumentu,
      • numer dokumentu (z możliwością podglądu dostępnych numerów za pomocą klawisza F8).
      System podaje pełny obraz wprowadzonego wcześniej dokumentu z możliwością ponownego wydruku.

      ZESTAWIENIE DOKUMENTÓW MAGAZYNOWYCH
      Funkcja służy do uzyskania zestawienia wystawionych dokumentów określonego rodzaju w zadanym okresie. Użytkownik podaje następujące dane:
      • rodzaj dokumentów,
      • magazyn,
      • okres od/do dnia,
      • nr konta wg planu kont w księgowości (jeśli zostanie podane to otrzymamy zestawienie wybranych dokumentów obrotowych opisanych tym kontem, z możliwością wydruku wszystkich pozycji z tych wyselekcjonowanych dokumentów),
      • numer kontrahenta (jeżeli numer nie zostanie podany, to zestawienie obejmie wszystkich kontrahentów ; dotyczy to dokumentów z danymi o dostawcy/odbiorcy).
      System podaje zestawienie dokumentów w układzie informacji zawartej w nagłówkach dokumentów.

      RAPORT ASORTYMENTOWY DOKUMENTÓW
      Funkcja umożliwia zestawienie ilościowe i wartościowe towarów, które wystąpiły na wskazanym rodzaju dokumentów. Użytkownik podaje dane wstępne:
      • numer magazynu,
      • rodzaj dokumentu,
      • okres od/do dnia,
      • czy zestawienie zbiorcze (TAK - jeżeli mają być pominięte ceny zakupu),
      • czy selekcja (TAK/NIE) ; mechanizm selekcji jest identyczny jak w opcji "STANY MAGAZYNOWE".
      System podaje dane do zestawienia w następującym układzie:
      • indeks,
      • cena zakupu,
      • data dostawy,
      • grupa towarów,
      • nazwa towaru,
      • opis towaru,
      • jednostka,
      • stawka VAT,
      • ilość jaka wystąpiła sumarycznie na dokumentach w zadanym okresie,
      • wartość wg cen zakupu,
      • wartość wg cen sprzedaży i przekazania (o ile występują).

      ANALIZA DOSTAW PZ
      Funkcja tworzy zestawienie towarów przyjętych dokumentami PZ w zadanym okresie. Użytkownik ma możliwość wybrania określonych indeksów stosując szablon indeksu, bądź wybrać towary określonego dostawcy.
      Wykaz ma postać:
      • indeks,
      • nazwa towaru,
      • ilość,
      • cena zakupu,
      • data dokumentu,
      • numer dokumentu,
      • nr kontrahenta,
      • nazwa kontrahenta,
      • jm.,
      • VAT,
      • opis towaru,

      BILANS DOKUMENTÓW
      Funkcja tworzy zbiorcze zestawienie wartościowe dokumentów magazynowych w wybranym okresie i na wybranym magazynie (numeru magazynu można nie podawać - bilans będzie dotyczył wszystkich magazynów).

      KAUCJE
      Zespół funkcji służący ewidencji obrotu opakowaniami kaucjonowanymi. Dla każdego z kontrahentów prowadzone jest zestawienie pobrań, zwrotów, oraz kaucji za opakowania zwrotne.

      WYDANIE OPAKOWAŃ KAUCJONOWANYCH
      Funkcja służy wprowadzeniu danych dotyczących wydania opakowań zwrotnych. Operacja taka wymaga podania:
      • numeru magazynu,
      • wyróżnika,
      • numer kontrahenta,
      • indeksu,
      • ceny opakowania,
      • liczbę opakowań ogółem,
      • ilość opakowań wymienianych,
      • ilości opakowań za jaką została pobrana kaucja.

      ZWROT OPAKOWAŃ KAUCJONOWANYCH
      Funkcja służy ewidencjonowaniu zwrotów i rozliczaniu kaucji za wydane opakowania. Po podaniu numeru kontrahenta i wyróżnika pojawia się zestawienie nierozliczonych operacji w których można wypełnić następujące pola:
      • zwrot,
      • wpłata (ilość sztuk za którą przyjęto rozliczenie),
      • wypłata (także równowartość ilości).
      Jeżeli pola kredyt wykażą zerową wartość rozliczenia można wtedy oznaczyć operację jako rozliczoną - w polu oznaczonym skrótem R. należy wpisać T.

      PRZEGLĄDANIE WYDAŃ I ZWROTÓW
      Funkcja daje możliwość przeglądania wcześniej wystawionych dokumentów wydania i zwrotu opakowań. Użytkownik podaje numer kontrahenta oraz numer dokumentu (można skorzystać z ich zestawienia - klawisz F8).

      BILANS OBROTU OPAKOWANIAMI
      Funkcja tworzy zestawienie dokumentów obrotu opakowaniami w zadanym okresie, czy też określonym magazynie. Wykaz zawiera następujące informacje:
      • numer dokumentu,
      • data dokumentu,
      • numer magazynu,
      • numer firmy,
      • indeks,
      • jm.,
      • cena,
      • wydanie,
      • zwrot,
      • wpłata (szt.),
      • wypłata (szt.),
      • wpłata (zł),
      • wypłata (zł),
      • rozliczenie,
      • nazwa opakowania,
      • wyróżnik,
      • nazwa firmy.
      Po wydruku można uzyskać zbiorcze zestawienie w analogicznym układzie.

      ROZLICZENIE KONTRAHENTA
      Funkcja pokazuje stan rozliczeń poszczególnych opakowań dla określonego kontrahenta. Użytkownik ma możliwość zadecydowania czy zestawienie ma być zbiorcze/szczegółowe, oraz które operacje mają być ujęte w zestawieniu: nierozliczone czy wszystkie.
    3. Dostawy

      REJESTR ZAKUPU
      Funkcja służy do pokazania na ekranie oraz wydruku rejestru zakupu w zadanym przez użytkownika okresie czasu. Rejestr jest tworzony na podstawie danych o fakturach dostawców wprowadzanych w czasie edycji dokumentów PZ lub wprowadzanych w osobnej opcji programu. W systemie nie wymaga się zgodności dokumentów dostaw (faktur dostawców) z dokumentami PZ. Może wystąpić np. sytuacja gdy do kilku dokumentów PZ nadejdzie od dostawcy jedna faktura.
      Rejestr zakupu jest drukowany w układzie zgodnym z obowiązującymi wymaganiami i w podsumowaniu zawiera informacje zbiorcze do wpisania na deklarację podatkową VAT.

      WPROWADZANIE FAKTUR OD DOSTAWCÓW
      Dane o fakturze dostawcy, wprowadzane wiernie z faktury, obejmują:
      • rodzaj faktury:
        O - zakup związany ze sprzedażą opodatkowaną,
        C - zakup związany ze sprzedażą opodatkowaną i sprzedażą nieopodatkowaną,
        K - faktura/rachunek korygujący dostawcy, spacja - jeżeli w czasie wystawiania dokumentu PZ brak jest faktury dostawcy;
      • kwota do zapłaty (należność za fakturę),
      • termin zapłaty,
      • data wpływu faktury,
      • numer faktury dostawcy,
      • data faktury,
      • wartości netto zakupu dla towarów ze stawką 0% i zwolnionych, 7% i 22%,
      • wartości podatku VAT dla towarów ze stawką 7% i 22%,
      • udzielony rabat wg wartości netto,
      • zmniejszenie podatku VAT w związku z udzielonym rabatem,
      • wartość brutto ( może różnić się od kwoty do zapłaty o zaokrąglenia).
      Dane te są następnie automatycznie wpisywane do rejestru zakupu.

      ZESTAWIENIE FAKTUR OD DOSTAWCÓW
      Funkcja służy do uzyskania zestawienia wprowadzonych faktur/rachunków od dostawcy w zadanym okresie. Użytkownik podaje następujące dane:
      • okres od/do dnia (zestawienie wg dat wpływu faktur od dostawcy),
      • numer kontrahenta (jeżeli numer nie zostanie podany, to pytanie o grupę kontrahentów),
      • grupa kontrahentów (jeśli nie zostanie podana, to wydruk dla wszystkich kontrahentów).
      System podaje zestawienie dokumentów w układzie informacji zawartej w nagłówkach dokumentów.

      ANULOWANIE FAKTURY OD DOSTAWCY
      Funkcja służy do skreślenia wprowadzonego zapisu faktury/rachunku od dostawcy, jeśli nie została dokonana jakakolwiek wypłata dla tego odbiorcy. Użytkownik przywołuje dokument do anulowania na ekran, tak jak w opcji przeglądania faktur od dostawcy, i następnie, po podaniu hasła może dokonać jego skreślenia. Anulowany zapis "znika" z systemu wraz ze skreśleniem adnotacji na dokumencie obrotowym "PZ" o fakturze od dostawcy, jeśli była ona wprowadzona razem z "PZ"-ką.
    4. Sprzedaż

      EDYCJA FAKTUR I RACHUNKÓW
      Funkcja umożliwia wystawianie dokumentów sprzedaży : faktur VAT (FA), rachunków uproszczonych (RA) oraz korekt do dokumentów podstawowych (FK i RK). Edycja wszystkich rodzajów dokumentów przebiega w sposób identyczny, różnice występują tylko na wydruku końcowym dokumentów sprzedaży.
      Dla wszystkich dokumentów określana jest cena netto towaru i ilość sprzedawana. Wartość netto, podatek VAT i wartość brutto jest wyliczana przez system. W sytuacji gdy do podpowiedzi ceny netto sprzedaży jest wykorzystywany cennik brutto, cena cennikowa jest zamieniana na cenę netto zgodnie ze stawką VAT.
      W czasie edycji faktur VAT konieczne jest wpisanie odbiorcy do słownika kontrahentów, o ile jeszcze w nim nie występuje. Dopisania można dokonać w czasie podglądu słownika klawiszami F8 i potem F7. W tym przypadku należy bezwzględnie wprowadzić do słownika numer indentyfikacyjny odbiorcy. W przypadku rachunków uproszczonych można nie wprowadzać numeru odbiorcy ze słownika kontrahentów i wówczas możliwe jest wprowadzenie danych o odbiorcy bezpośrednio na rachunek, bez konieczności jego wprowadzania do słownika. Rachunek uproszczony dla odbiorcy bez numeru słownikowego musi być rachunkiem gotówkowym.
      W czasie edytowania nagłówka rachunku lub faktury użytkownik podaje następujące dane:
      • symbol dokumentu (np. FA),
      • magazyn, z którego następuje sprzedaż,
      • numer faktury/rachunku (podstawiany kolejny),
      • datę dokumentu (podstawiana jest bieżąca),
      • numer kontrahenta,
      • dane o odbiorcy, jeżeli dla rachunku RA nie podano numeru kontrahenta (nazwa, adres, miasto, nr ident.),
      • sposób zapłaty,
      • termin płatności (w dniach),
      • datę płatności,
      • uwagi,
      • numer cennika do podpowiedzi cen sprzedaży,
      • konto przeciwstawne w systemie FK,
      • wielkość rabatu udzielanego do faktury, który automatycznie będzie uwzględniany na każdej pozycji faktury.
      Uwaga: Wprowadzenie innego numeru dokumentu sprzedaży lub dokumentu WZ niż podstawiony domyślnie jest możliwe po prawidłowym wypełnieniu pola "numer odbiorcy".
      Po wprowadzeniu nr odbiorcy w dole ekranu ukazuje się informacja wielkości salda, obrocie i limicie dopuszczalnego kredytu dla tego odbiorcy.
      Jeżeli pole UWAGI rozpoczniemy od znaku ! np. IUSD to ciąg znaków znajdujący się po tym symbolu zastąpi symbol waluty (zamiast zł zostanie wydrukowane USD).
      Podczas edycji pozycji dokumentu użytkownik wprowadza:
      • indeks towaru,
      • ilość sprzedaży,
      • cenę netto sprzedaży,
      • cenę zakupu i datę dostawy (dane o pozycji magazynowej).
      Podobnie jak w czasie wystawiania dokumentów magazynowych, możemy zastosować kombinację klawiszy ALT_T celem zafakturowania całego stanu magazynowego.
      Po podaniu indeksu pozycja magazynowa, z której następuje rozchód podstawiana jest automatycznie (z wyjątkiem sytuacji gdy w podglądzie magazynu klawiszem F8 wybierzemy pozycję indeksu bezpośrednio). Po wprowadzeniu ilości towaru system sprawdza czy nie został przekroczony stan magazynowy i automatycznie ogranicza ilość sprzedawaną do ilości występującej na pozycji magazynowej. Jeżeli w magazynie występuje towar o tym samym indeksie ale o innej pozycji magazynowej (np. z inną ceną zakupu), wówczas system uzupełnia ilość sprzedawaną z kolejnych pozycji danego indeksu.
      Użytkownik ma możliwość wprowadzania cen sprzedaży netto; możliwe jest też wyliczenie ceny netto znając cenę brutto. W polu CENA NETTO BEZ RABATU należy wpisać cenę sprzedaży brutto po czym nacisnąć kombinację klawiszy CTRL + B lub ALT + B (przed wyjściem z edycji tzn. wciśnięciem ENTER), w miejsce wpisanej ceny netto pojawi się odpowiednio wyliczona cena brutto.
      Przed akceptacją faktury lub rachunku możliwe jest odnotowanie wpłaty gotówkowej przyjmowanej bezpośrednio po wydaniu faktury. Wpisanie wpłaty powoduje automatyczne wystawienie odpowiedniego dokumentu KP i zapis do ewidencji zapłat. Wartość faktury i wielkość wpłaty odnotowane są na koncie kontrahenta.
      Istnieje możliwość wydrukowania faktury jako PRO FORMA i późniejszy jej zapis (zapamiętanie danych - bez akceptacji).
      Zaakceptowanie dokumentu umożliwia następnie wydruk faktury lub rachunku, wydruk dokumentu WZ i wydruk dokumentu KP. Fakturowanie sprzedaży usług zostało omówione w poprzednim rozdziale.

      PRZEGLĄDANIE FAKTUR I RACHUNKÓW
      Funkcja umożliwia przeglądanie wprowadzonych dokumentów sprzedaży oraz ponowny ich wydruk. Użytkownik podaje następujące dane:
      1. rodzaj dokumentu sprzedaży,
      2. serię faktur/rachunków,
      3. rok wystawienia faktury/rachunku,
      4. numer dokumentu (z możliwością podglądu dostępnych numerów za pomocą klawisza F8).
      System podaje pełny obraz wprowadzonego wcześniej dokumentu.

      ANULOWANIE FAKTUR I RACHUNKÓW
      Funkcja służy do anulowania dokumentu sprzedaży w dniu jego wystawienia. Użytkownik przywołuje dokument anulowany na ekran, tak jak w opcji przeglądania dokumentów sprzedaży, i następnie, po podaniu hasła może dokonać jego anulowania. Anulowany dokument "znika" z systemu wraz z dokumentami które wytworzył automatycznie (WZ oraz KP i zapis w kartotece zapłat, jeżeli na dokumencie wprowadzono wpłatę gotówkową).
      Uwaga 1: Po skasowanych dokumentach pozostają wolne numery w numeracji. Użytkownik powinien odnotować zwolnione numery i wykorzystać je przy edycji innych dokumentów lub jednoznacznie odnotować, że dany numer jest zwolniony przez anulowanie dokumentu (pozostawia się wówczas druk dokumentu z adnotacją "anulowany").
      Uwaga 2: Nie jest możliwe anulowanie faktury, na którą wprowadzono zapłatę w opcji WPROWADZANIE ZAPŁAT. Należy przed anulowaniem wycofać tę zapłatę.

      PARAGONY
      Zespół funkcji pozwalający na edycję, przeglądanie, kasowanie oraz tworzenie zestawienia paragonów (niefiskalnych). Aby można było korzystać z wymienionych funkcji należy zdefiniować dokument PA w słowniku dokumentów (OBSŁUGA SYSTEMU/SŁOWNIKI). Postępowanie podczas edycji i przeglądania dokumentów jest analogiczne jak dla faktur/rachunków.
      Po instalacji programu MEGAVAT funkcja jest niedostępna w menu, o potrzebie wykorzystania tej opcji należy poinformować serwis.

      KOREKTA DANYCH O KONTRACHENCIE
      Funkcja daje możliwość skorygowania danych o kontrahencie na fakturze/rachunku (także korekty) dzięki czemu nie jest konieczne wypisywanie dokumentów korygujących w przypadku podania błędnej nazwy nabywcy. Użytkownik podaje dane:
      • rodzaj dokumentu (FA/RA/FK/RK),
      • numer serii,
      • rok,
      • numer dokumentu.
      Skorygowane mogą być:
      • nazwa,
      • kod,
      • miasto,
      • adres,
      • NIP.
      Poprawione dane mogą być zapamiętane w słowniku kontrahentów.

      ZESTAWIENIE DOKUMENTÓW SPRZEDAŻY
      Funkcja służy do uzyskania zestawienia wystawionych dokumentów sprzedaży określonego rodzaju w zadanym okresie. Użytkownik podaje następujące dane:
      • okres od/do dnia,
      • numer kontrahenta (jeżeli numer nie zostanie podany, to zestawienie obejmie wszystkich kontrahentów),
      • czy selekcja (TAK/NIE).
      Jeżeli wybrano selekcję:
      • rodzaj dokumentów (FAKTURY, RACHUNKI, WSZYSTKIE),
      • typ dokumentów (PODSTAWOWE, KOREKCYJNE, WSZYSTKIE),
      • seria faktur/rachunków (jeśli nie podany, to dla wszystkich serii),
      • nr magazynu (jeśli nie podany, to z wszystkich magazynów),
      • cennik sprzedaży, wg którego podstawiane ceny do sprzedaży (jeśli nie podany, to niezależnie od określonego na fakturze cennika).
      System podaje zestawienie dokumentów w układzie informacji zawartej w nagłówkach dokumentów. Przed wyjściem z opcji można uzyskać wykres słupkowy wielkości sprzedaży za 60 dni wstecz od daty końcowej podanego okresu, za który oglądamy zestawienie. Kreska pionowa i data pod nią dotyczy kolejnych poniedziałków. Trzy liczby po lewej stronie wykresu określają minimalną, średnią i maksymalną wartość sprzedaży.

      REJESTR SPRZEDAŻY
      Funkcja służy do pokazania na ekranie oraz wydruku rejestru sprzedaży w zadanym przez użytkownika okresie czasu. Rejestr jest tworzony na podstawie wszystkich wystawionych w danym okresie dokumentów sprzedaży.
      Rejestr sprzedaży jest drukowany w układzie zgodnym z obowiązującymi wymaganiami i w podsumowaniu zawiera informacje zbiorcze do wpisania na deklarację podatkową VAT.
      Na rejestrze odnotowany jest fakt (litera "V"), gdy faktura tworzy obowiązek podatkowy VAT. W przypadku gdy fakturę wystawiono po więcej niż 7 dniach od wydania dokumentu WZ, obowiązek podatkowy powoduje wystawienie WZ.
      Faktury eksportowe oznaczone są na rejestrze literą "E".
      Możliwa jest zmiana parametrów programu tak by wydruk rejestru sprzedaży mieścił się na formacie A4, zmiany takiej może dokonać serwis po zainstalowaniu systemu.

      RAPORT ASORTYMENTOWY SPRZEDAŻY
      Funkcja umożliwia zestawienie ilościowe i wartościowe towarów, które wystąpiły na dokumentach sprzedaży. Użytkownik podaje dane wstępne:
      • okres od/do dnia,
      • serię faktur/rachunków,
      • czy selekcja (TAK/NIE).
      Mechanizm selekcji jest analogiczny jak w opcji "STANY MAGAZYNOWE".
      System podaje dane do zestawienia w następującym układzie:
      • indeks,
      • grupa towarów,
      • nazwa towaru,
      • jednostka,
      • cena zakupu,
      • stawka VAT,
      • ilość jaka wystąpiła sumarycznie na dokumentach w zadanym okresie,
      • wartość wg cen zakupu,
      • wartość netto,
      • wartość podatku VAT,
      • wartość brutto sprzedaży,
      • wartość zysku,
      • % marży,
      • udział % w zysku,
      • udział % w sprzedaży,
      • stan magazynu.
      Przed wyjściem z opcji użytkownik może uzyskać szereg innych zestawień:
      • analiza sprzedaży wg towarów,
      • analiza sprzedaży wg grup towarowych,
      • analiza obrotów z odbiorcami,
      • analiza sprzedaży wg dostawców.

      RAPORT ILOŚCIOWY SPRZEDAŻY
      Funkcja tworzy zestawienie sprzedaży towarów w poszczególnych miesiącach. Użytkownik wprowadza dane:
      • okres zestawienia,
      • seria faktur,
      • czy ma być przeprowadzona selekcja.
      Po wprowadzeniu danych otrzymujemy zestawienie w układzie:
      • indeks,
      • grupa,
      • nazwa towaru,
      • ilość (łącznie w podanym okresie),
      • 01,02,......12 - sprzedaż w poszczególnych miesiącach,
      • jm.,
      • cena zakupu,
      • wartość zakupu,
      • wartość sprzedaży netto,
      • wartość sprzedaży brutto.

      PARAGONY FISKALNE
      Funkcja dostępna jest w wersjach programu przystosowanych do współpracy z drukarkami fiskalnymi (FP 600, POSNET). Umożliwia ona edycję paragonów fiskalnych oraz ich wydruk na drukarce fiskalnej. Funkcje dotyczące obsługi drukarki można znaleźć w OBSŁUDZE SYSTEMU w opcji DRUKARKA FISKALNA. Dostępne funkcje to:
      • raport fiskalny dobowy,
      • raport fiskalny okresowy,
      • raport okresowy łączny (FP 600),
      • raport towarów zablokowanych (FP 600),
      • raport kontrolny nazw i stawek,
      • wydruk raportu o stanie drukarki (FP 600),
      • konfiguracja drukarki,
      • test stanu drukarki,
      • przestawienie zegara,
      • ustawienie zegara po kasowaniu CMOS,
      • liczba linii wysuwu paragonu,
      • odblokowanie drukarki,
      • włączenie zegara,
      • wyłączenie zegara,
      • ponowienie drukowania paragonu,
      • otwarcie szuflady.

    5. Zamówienia

      EDYCJA ZAMÓWIEŃ DLA ODBIORCÓW
      Funkcja umożliwia wydruku szablonu arkusza zamówienia dla odbiorcy. Użytkownik podaje:
      • numeru magazynu z którego mają być pobrane indeksy (tylko te które wystąpiły na danym magazynie; jeżeli nie podaniu numeru magazynu należy podać grupę magazynów),
      • stanu magazynowego powyżej którego indeksy mają być pobrane do arkusza,
      • numeru cennika z którego ceny pojawią się na wydruku,
      • czy pokazać jedynie towary wyselekcjonowane (podobnie jak w słowniku towarów).
      Po podaniu powyższych informacji użytkownik otrzymuje arkusz zawierający:
      • pieczątkę firmową,
      • pola do ręcznego wypełnienia:
        • data,
        • nr zamówienia,
        • zamawiający,
        • płatność,
        • ilość I,
        • ilość II,
      • pozycje zamówienia w układzie:
        • lp.,
        • indeks,
        • nazwa,
        • opis,
        • opakowania,
        • VAT,
        • jm.,
        • cena netto (zł),
        • cena brutto (zł),
        • ilość (I i II)

      WERYFIKACJA SŁOWNIKA TOWARÓW
      Funkcja pomocnicza służy do uzyskania aktualnych cen zakupu podczas edycji zamówień. Weryfikację należy przeprowadzać po rozchodowaniu całego stanu towaru który chcemy zamówić u dostawcy.
      Weryfikacja słownika towarów służy również do zapisywania na dyskietkę i odczytywania słownika towarów (pliku TOW.DBF).

      EDYCJA ZAMÓWIEŃ DLA DOSTAWCÓW
      Funkcja tworzy zamówienie dla dostawcy, którego treść ustala użytkownik podając:
      • numer magazynu z którego będą pobrane dane (pole może pozostać puste),
      • czy pokazać jedynie towary wyselekcjonowane (podobnie jak w słowniku towarów),
      • czy wypisać zamówienie na podstawie rozchodu towarów w podanym przez użytkownika okresie.
      UWAGA: Funkcja rozpoczyna działanie od przypomnienia o weryfikacji słownika towarów (patrz rozdział wyżej).
      Po podaniu powyższych informacji rozpoczyna się edycja pozycji zamówienia, gdzie użytkownik wypełnia kolumnę ZAMÓWIENIE. Naciśniecie klawisza Esc powoduje zakończenie edycji treści zamówienia; użytkownik pytany jest o adresata zamówienia którego dane można znaleźć w słowniku kontrahentów (przycisk F8) Wydruk zamówienia można sporządzić bez cen zakupu (funkcja OPCJA przed poleceniem WYDRUK).

      ZAPOTRZEBOWANIE
      Funkcja pozwala ewidencjonować ilości zamówione oraz zamówienia zrealizowane dla poszczególnych klientów. Po podaniu numeru kontrahenta można utworzyć zestawienie towarów których stan realizacji chcemy kontrolować. Aby utworzyć zestawienie należy podać:
      • indeks towaru,
      • ilość zamówioną,
      • ilość zrealizowaną.
      Zapotrzebowanie jest prowadzone dla każdego kontrahenta oddzielnie. Zapamiętywane są ostatnio wprowadzone zmiany, dlatego też należy uzupełniać treść zapotrzebowania zaraz po złożeniu lub zrealizowaniu zamówienia.
    6. Kontrahenci

      SŁOWNIK KONTRAHENTÓW
      Funkcja umożliwia założenie słownika kontrahentów oraz kontrolę salda rozliczeń kontrahentów wprowadzonych do słownika. Wprowadzanie nowych danych do słownika możliwe jest bezpośrednio w omawianej funkcji programu jak również w czasie edycji dokumentów sprzedaży i obrotu magazynowego (podczas podglądu kartoteki kontrahentów).
      W systemie występuje jeden słownik, wspólny dla dostawców i odbiorców. Możliwe jest wyróżnienie dostawców np. poprzez zakres stosowanych numerów lub grupę kontrahentów.
      Użytkownik wprowadza następujące dane o kontrahentach:
      • numer kontrahenta (5 cyfr, np. 00123),
      • grupa kontrahentów (2 cyfry, np. 03); (wprowadzenie grupy kontrahentów umożliwia uzyskiwanie zestawień dla wskazanej grupy odbiorców lub dostawców),
      • numer identyfikacyjny,
      • nazwa kontrahenta,
      • nazwa kontrahenta c.d.,
      • grupa kontrahentów,
      • kod pocztowy,
      • miasto,
      • adres,
      • NIP,
      • telefon,
      • nazwa banku,
      • nr konta bankowego,
      • rabat % stosowany przy sprzedaży dla danego odbiorcy,
      • czy dozwolony jest kredyt dla danego odbiorcy ?
        "T" tak, pusty znak oznacza nie,
      • dni płatności - wpisana wartość będzie się automatycznie podstawiać w nagłówku faktury,
      • limit dopuszczalnego kredytu,
      • uwagi,
      • BO WN odbiorca,
      • WN odbiorca (obrót),
      • MA odbiorca (zapłaty),
      • BO MA dostawca,
      • WN dostawca,
      • MA dostawca,
      • odbierający.
      Jeżeli pole UWAGI rozpoczniemy znakiem * to jego dalsza treść będzie podstawiana do pola UWAGI w nagłówku dokumentów sprzedaży.
      W kartotece kontrahentów występują też pola, których treść zmieniana jest w sposób automatyczny i do których użytkownik nie może wprowadzać danych w sposób bezpośredni:
      • WN odbiorcy;
        pole narostowe sumujące wielkość sprzedaży dla danego odbiorcy w cenach brutto zgodnie z rejestrem sprzedaży),
      • MA odbiorcy;
        pole narostowe sumujące zapłaty dokonywane przez odbiorcę za zakup towarów,
      • WN dostawcy;
        pole narostowe sumujące wielkość zapłat dla danego dostawcy za zakupione towary,
      • MA dostawcy;
        pole narostowe sumujące wartość brutto zakupu dokonywanego od danego dostawcy (zgodnie z rejestrem zakupu).
      Jeżeli podczas dopisywania nowego kontrahenta do słownika, w polu NR zostanie wciśnięty przycisk F8 to system wyszuka pierwsze niezajęte numery kontrahentów.
      Wydruk słownika kontrahentów może być poddany selekcji wg pola MIASTO oraz GRUPA KONTRAHENTÓW.

      TABELA UPUSTÓW DLA ODBIORCÓW
      Funkcja umożliwia ustawienie dla każdego kontrahenta upustu dla wybranych grup towarowych lub wybranych towarów. Funkcja nie jest aktywna po zainstalowaniu systemu, a jej włączenie powinno być dokonane przez serwis na życzenie klienta. Po uaktywnieniu tabeli upustów użytkownik będzie miał możliwość ustalania rabatu dla każdej pozycji podczas edycji dokumentów sprzedaży.

      SŁOWNIK USŁUG
      Słownik usług zawiera podstawowe informacje o wykonywanych usługach. Są to dane:
      • indeks usługi mający format identyczny jak towary,
      • nazwa (treść) usługi,
      • stawka opodatkowania VAT ("zw"," 0"," 7","22"),
      • symbol SWW,
      • cenę netto sprzedaży usługi.
      Tutaj wprowadzamy nowe rodzaje usług, lub aktualizujemy informacje o już wprowadzonych.
    7. Kasa i rozliczenia

      WPROWADZANIE ZAPŁAT
      Funkcja umożliwia odnotowywanie wpłat za wystawione faktury odbiorcom oraz zapłat za faktury otrzymane od dostawców. Opis funkcjonowania kartoteki zapłat przedstawiono w rozdziale 2. Użytkownik wprowadza następujące dane:
      • data zapłaty,
      • numer kontrahenta,
      • nazwę kontrahenta,
      • rodzaj rozliczanego dokumentu (DO - faktura dostawcy, FA, RA, FK, RK dokumenty własne),
      • nr faktury/rachunku (podgląd klawiszem F8),
      • rodzaj zapłaty (G - gotówka, C - czek, P - przelew, I - inne),
      • wpłata,
      • wypłata,
      • uwagi.
      Akceptacja wprowadzonych zapłat powoduje automatyczną korektę kartoteki kontrahentów, zmianę obciążenia poszczególnych faktur oraz dla operacji gotówkowych, wystawienie odpowiedniego dokumentu KP lub KW.
      Funkcja pozwala na ewidencjonowanie tylko tych zapłat, które skierowane na konkretną fakturę/rachunek i dla konkretnego odbiorcy/dostawcy.

      ZESTAWIENIE ZAPŁAT
      W celu uzyskania informacji o zrealizowanych zapłatach, użytkownik wprowadza następujące dane:
      • czego dotyczą zapłaty (SPRZEDAŻ/DOSTAWY),
      • za okres od/do dnia,
      • numer kontrahenta (lub puste pole).
      System podaje wykaz zapłat w układzie zgodnym z ich edycją.

      PRZEGLĄDANIE ZAPŁAT ZA FAKTURĘ
      Funkcja pozwala sprawdzić dane o zapłacie za wybrany dokument sprzedaży.
      Po wprowadzeniu danych:
      • rodzaj dokumentu,
      • serii,
      • rok wystawienia,
      • numer dokumentu;
      jeżeli dokonano zapłat za podany dokument, otrzymujemy informacje:
      • data zapłaty,
      • rodzaj zapłaty (Czek/Przelew/Gotówka/Inne),
      • kwota wpłaty lub wypłaty,
      • uwagi,
      • kod operatora.

      PRZEGLĄDANIE ZAPŁAT ZA DOSTAWĘ
      Funkcja dotycząca zapłat za dostawy, analogiczna do PRZEGLĄDANIA ZAPŁAT ZA FAKTURĘ, jako dane podaje się:
      • rok dostawy,
      • numer dostawy (aktywny podgląd F8).
      Pod wykazem zapłat za daną dostawę, ukazuje się zbiorcze zestawienie zapłat w rozbiciu na różne formy płatności.

      ROZLICZENIA Z DOSTAWCAMI
      W systemie istnieje możliwość śledzenia rozliczenia z kontrahentami - dostawcami. Każda kwota brutto z faktury dostawczej i wypłata do niej jest odnotowana na koncie WN/MA danego kontrahenta. Każda wypłata dla dostawcy odnotowana jest także na odpowiedniej fakturze dostawczej co pozwala na tworzenie zestawień nierozliczonych faktury od dostawców.

      FAKTURY OD DOSTAWCÓW PRZETERMINOWANE
      Funkcja pozwala uzyskać zestawienie faktur od dostawcy z przekroczonym terminem zapłaty dla wybranego dostawcy lub grupy dostawców. System podaje dane do zestawienia w układzie:
      • nr dostawy (komputerowy nr zapisu faktury dostawczej),
      • nr PZ, z którą kojarzona faktura dostawcza,
      • data dostawy (komputerowa),
      • data wpływu faktury dostawczej,
      • data faktury dostawczej,
      • opis faktury dostawczej,
      • data i opis faktury, której dotyczy faktura korekta,
      • typ dostawy (O/C/K),
      • wartość netto, wartość PTU,
      • wartość bonifikaty netto, wartość bonifikaty PTU,
      • wartość brutto,
      • nowa data płatności,
      • data płatności wprowadzona podczas edycji zapisu faktury dostawczej,
      • MA (kwota pozostała do zapłaty dla odbiorcy),
      • nr dostawcy, grupa, identyfikator, nazwa dostawcy,
      • uwagi opisujące fakturę dostawczą,
      • operator, który wprowadził zapis do ewidencji.

      FAKTURY POJUTRZE PRZETERMINOWANE
      Funkcja pozwala uzyskać zestawienie faktur od dostawcy z upływającym jutro terminem zapłaty dla wybranego dostawcy lub grupy dostawców. Otrzymane zestawienie będzie miało układ jak poprzednie.

      FAKTURY NIEROZLICZONE
      Funkcja pozwala uzyskać zestawienie niezapłaconych faktur dla wybranego dostawcy lub grupy dostawców. Otrzymane zestawienie będzie miało układ jak poprzednie.

      ZMIANA TERMINU PŁATNOŚCI
      Funkcja służy do ustawienia nowej daty zapłaty. Efektem działania tej funkcji jest odnotowanie nowej daty zapłaty w systemie i ewentualna zmiana statusu faktury np. z nierozliczonej i przeterminowanej na nierozliczoną.

      ROZLICZENIA Z ODBIORCAMI
      W systemie istnieje możliwość śledzenia rozliczenia z odbiorcami. Każda kwota brutto z faktury/rachunku i zapłata za nią jest odnotowana na koncie WN/MA danego kontrahenta. Każda zapłata od odbiorcy odnotowana jest na odpowiedniej fakturze, co umożliwia tworzenie zestawień nierozliczonych faktur/rachunków sprzedaży.

      FAKTURY PRZETERMINOWANE OD DNIA
      Funkcja pozwala uzyskać zestawienie faktur/rachunków z przekroczonym terminem płatności. Użytkownik aby otrzymać zestawienie musi podać:
      • czy zestawienie winno obejmować wszystkie zapłaty, czy tylko dokonane do 31.01.98,
      • czy zestawienie ma obejmować również nadpłaty,
      • okres od/do (wg dat wystawienia faktur),
      • data, kiedy minął termin płatności faktury,
      • nr kontrahenta (gdy nie zostanie podany, można określić grupę kontrahentów),
      • grupa kontrahentów (gdy nie zostanie podana, zestawienie dla wszystkich kontrahentów),
      • nr magazynu (gdy nie zostanie podany, zestawienie dla wszystkich magazynów),
      • seria faktur,
      • konto,
      • powyżej jakiej kwoty mają być uwzględnione faktury.
      System podaje dane do zestawienia w układzie:
      • rodzaj i nr faktury/rachunku,
      • data dokumentu sprzedaży,
      • nr magazynu,
      • wartość sprzedaży brutto,
      • wartość do zapłaty (WN),
      • data płatności wprowadzona podczas edycji zapisu faktury, zmieniona z powodu przesunięcia terminu,
      • nr odbiorcy, nazwa i adres odbiorcy,
      • sposób płatności,
      • uwagi opisujące fakturę/rachunek.

      FAKTURY NIEROZLICZONE
      Funkcja pozwala uzyskać zestawienie niezapłaconych faktur/rachunków, których daty wystawienia zawarte są w zadanym okresie. Użytkownik musi ponadto podać dane jak do zestawienia faktur przeterminowanych. Otrzymane zestawienie będzie miało układ jak poprzednie.

      FAKTURY ZAPŁACONE
      Funkcja pozwala uzyskać zestawienie faktur/rachunków zapłaconych. Użytkownik aby otrzymać zestawienie musi podać:
      • czy zestawienie winno obejmować wszystkie zapłaty, czy tylko dokonane do 31.01.98,
      • okres od/do (wg dat wystawienia faktur),
      • nr kontrahenta (gdy nie zostanie podany, można określić grupę kontrahentów,
      • grupa kontrahentów (gdy nie zostanie podana, zestawienie dla wszystkich kontrahentów),
      • nr magazynu (gdy nie zostanie podany, zestawienie dla wszystkich magazynów),
      • seria faktur,
      • konto,
      • powyżej jakiej kwoty mają być uwzględnione faktury.
      System podaje dane do zestawienia w układzie:
      • rodzaj i nr faktury/rachunku,
      • data dokumentu sprzedaży,
      • nr magazynu,
      • wartość sprzedaży brutto,
      • wartość do zapłaty (WN),
      • data płatności wprowadzona podczas edycji zapisu faktury, zmieniona z powodu przesunięcia terminu,
      • nr odbiorcy, nazwa i adres odbiorcy,
      • sposób płatności,
      • uwagi opisujące fakturę/rachunek.

      KOMPENSACJA ZADŁUŻEŃ ODBIORCÓW
      Funkcja pozwala na zlikwidowanie zadłużeń odbiorców. Wstępnie należy podać:
      • okres sprzedaży,
      • rodzaj dokumentu (FA/RA/FK/RK),
      • serię faktur,
      • do jakiej kwoty mają być uwzględnione faktury do kompensaty,
      • nr kontrahenta,
      Po wyświetleniu zestawienia system zadaje pytanie o kompensatę zadłużenia odbiorcy.

      OBROTY Z ODBIORCAMI
      Funkcja tworzy zestawienie obrotów z poszczególnymi odbiorcami, w zadanym okresie. Uzyskana tabela ma postać:
      • nr kontrahenta,
      • grupa kontrahentów,
      • nazwa,
      • miasto,
      • adres,
      • WN odbiorca (obrót),
      • MA odbiorca (zapłaty),
      • saldo WN odbiorcy.

      ZMIANA TERMINU PŁATNOŚCI
      Funkcja służy do ustawienia nowej daty zapłaty. Efektem działania tej funkcji jest odnotowanie nowej daty zapłaty w systemie i ewentualna zmiana statusu faktury np. z nierozliczonej i przeterminowanej na nierozliczoną.

      WARUNKI KREDYTÓW I RABATÓW
      Funkcja pozwala ustalić wysokość rabatów, limit kredytu, termin płatności. W zestawieniu podane jest:
      • numer kontrahenta,
      • nazwa,
      • WN odbiorca (obrót),
      • saldo WN odbiorcy,
      • grupa,
      • miasto,
      • adres.
      Użytkownik może uzupełnić pola:
      • % rabatu,
      • czy dozwolony jest kredyt (T - dozwolony, puste pole - zabroniony),
      • limit kredytu,
      • dni płatności (termin).

      WEZWANIA DO ZAPŁATY
      Funkcja umożliwia wydruk wezwania do zapłaty do wybranego kontrahenta. Po podaniu numeru kontrahenta ukazuje się zestawienie niezapłaconych faktur i rachunków. Wezwania do zapłaty nie są numerowane automatycznie, nie jest możliwe wystawienie wezwania dla klienta który ma wszystkie dokumenty rozliczone.

      SALDA ROZLICZEŃ Z KONTRAHENTAMI
      Funkcja pozwala utworzyć zestawienie rozliczeń z kontrahentami w dowolnym dniu. Użytkownik otrzymuje informacje:
      • WN odbiorca (obrót),
      • MA odbiorcy (zapłaty),
      • saldo winien odbiorcy,
      • MA dostawca,
      • WN dostawca,
      • saldo MA dostawcy,
      • saldo WN ogółem.

      EDYCJA DOKUMENTÓW KP i KW
      Funkcja umożliwia edycje dokumentów KP i KW. W odróżnieniu od opcji "ZAPŁATY", możliwe jest wystawianie dokumentów nie związanych z fakturami od dostawców i dla odbiorców. W takich sytuacjach nie wprowadzamy danych o numerze faktury i numerze kontrahenta. Nie nastąpi wówczas odnotowanie operacji gotówkowej w kartotece kontrahentów.
      Użytkownik wprowadza następujące dane:
      • numer KP/KW,
      • data wpłaty,
      • numer kontrahenta lub dane o wpłacającym,
      • uwagi oraz pozycje KP/KW:
      • treść,
      • rodzaj dokumentu (jak w opcji "ZAPŁATY"),
      • numer faktury/rachunku lub numer dostawy (podgląd F8),
      • konto przeciwstawne MA/WN,
      • kwota wpłaty/wypłaty.
      Dla pól UWAGI, TREŚĆ można skorzystać ze słownika treści i uwag (F8).

      NALICZANIE ODSETEK
      Nie jest to odrębna funkcja w menu lecz jedna z opcji dokumentu KP.
      Odsetki naliczone zostaną po wpisaniu do pola RODZAJ DOKUMENTU symbolu OR (odsetki za rachunek uproszczony) lub OF (odsetki za fakturę VAT) oraz uzupełnieniu NUMERU FAKTURY (można skorzystać z podpowiedzi - które z dokumentów nie są rozliczone - F8). Pozostałe dane zostaną uzupełnione automatycznie, z możliwością dokonania zmian przez użytkownika.
      Naliczenia odsetek możliwe jest tylko gdy faktura (rachunek), której termin płatności upłynął, rozliczona została przy wykorzystaniu pola RODZAJ DOKUMENTU (dokument KP odwołał się do danych faktury / rachunku).
      UWAGA: Nie zostaną naliczone odsetki do faktur/rachunków nie rozliczonych.
      Wielkość stopy procentowej według której naliczane są odsetki należy ustalić w opcji STOPY OPROCENTOWANIA ODSETEK (ROZLICZENIA I KASA / ROZLICZENIA Z ODBIORCAMI). Tu należy ewidencjonować także zmiany wielkości stopy procentowej oraz datę od kiedy ona obowiązuje.

      PRZEGLĄDANIE DOKUMENTÓW KP i KW
      Funkcja umożliwia przeglądanie i wtórny wydruk dokumentów KP/KW w układzie jak w czasie ich edycji.

      ZESTAWIENIA DOKUMENTÓW KP i KW
      Zestawienie dokumentów KP/KW uzyskiwane jest dla wskazanego kontrahenta lub dla wszystkich kontrahentów i w ograniczeniu do zadanego okresu. Wyprowadzana jest informacja nagłówkowa z dokumentów KP/KW (bez treści z pozycji dokumentów).

      ANULOWANIE DOKUMENTÓW KP I KW
      Funkcja umożliwia skasowanie wybranego dokumentów kasowego, pod warunkiem że dokument nie dotyczy obrotu towarowego tzn. nie zostały pobrane dane z innych dokumentów do utworzenia KP lub KW, oraz nie został zamknięty raport kasowy na dzień wystawienia kasowanego dokumentu. Zaleca się rozważne korzystanie z funkcji anulowania gdyż nieprzemyślane jej uruchomienie może spowodować trudności w uzgodnieniu stanu kasy.
      Zablokowanie anulowania dokumentów kasowych jest możliwe po wywołaniu funkcji USTAWIENIE DOSTĘPU DO OPCJI MENU (OBSŁUGA SYSTEMU/KONFIGURACJA) poprzez ustawienie progu dostępu wyższego niż priorytet blokowanego operatora (SŁOWNIK OPERATORÓW).

      RAPORTY KASOWE
      Funkcja pozwala otrzymać w oparciu dokumenty kasowe KP/KW raport kasowy za zadany okres. Saldo kasy na podsumowaniu raportu przenoszone jest jako stan otwarcia kasy do następnego raportu.

      EDYCJA RAPORTU KASOWEGO
      Funkcja służy do wytworzenia raportu kasowego za okres od daty ostatniego raportu do daty podanej przez użytkownika. Na raporcie kasowym znajdują się wszystkie pozycje z dokumentów kasowych z określonego okresu.

      PRZEGLĄDANIE RAPORTU KASOWEGO
      Każdy z wytworzonych raportów kasowych można obejrzeć, po podaniu przez użytkownika nr raportu.

      KASOWANIE OSTATNIEGO RAPORTU KASOWEGO
      Funkcja służy do skasowania ostatniego raportu kasowego. Może to być konieczne gdy chcemy dokonać operacji gotówkowej w okresie zamkniętym wytworzonym ostatnim raportem.

      ZESTAWIENIE RAPORTÓW KASOWYCH
      W wyniku działania tej funkcja uzyskuje zestawienie raportów kasowych w zadanym okresie. Układ tabeli jest następujący:
      • numer raportu,
      • data raportu,
      • data początkowa,
      • data końcowa,
      • stan początkowy,
      • przychody,
      • rozchody,
      • stan końcowy,
      • numer początkowy KP,
      • numer końcowy KP,
      • numer początkowy KW,
      • numer końcowy KW,
      • ilość dokumentów KP,
      • ilość dokumentów KW,
      • kod operatora.

      SŁOWNIK TREŚCI I UWAG
      Funkcja pomocnicza dla dokumentów kasowych. Wprowadzone do słownika treści dokumentów (do 40 znaków) można wywołać klawiszem F8 w uwagach lub treści KP i KW.

      WYDRUK PRZELEWÓW
      Funkcja umożliwia wydruk przelewu. Dane mogą być pobrane ze słownika kontrahentów, jak i wpisywane wprost przez użytkownika.
      Przed wydrukiem należy uzupełnić następujące pola:
      • nazwa wierzyciela/dłużnika,
      • adres,
      • miasto,
      • nazwa banku,
      • numer konta bankowego,
      • kwota,
      • data przelewu,
      • tytuł przelewu.

    8. Okres rozliczeniowy

      ZMIANA OKRESU
      Funkcja umożliwia przejście z pracy w bieżącym okresie do przeglądania i wytwarzania zestawień w okresie ubiegłym, utworzonym w wyniku uruchomienia funkcji ZAPIS DANYCH DO OKRESU UBIEGŁEGO. W okresie ubiegłym dostępne są tylko te funkcje, które nie dotyczą edytowania dokumentów. Dla ułatwienia odróżnienia, w którym okresie się znajdujemy zastosowano różną kolorystykę ekranu dla obu okresów.

      BLOKADA DATY
      Po blokadzie daty możliwe jest wystawianie dokumentów jedynie z datą późniejszą od zablokowanej (!). Ma to szczególnie ważne znaczenie dla działu księgowości, który powinien korzystać z danych i zestawień zbiorczych tylko dla okresów z zablokowaną datą. Zaleca się przeprowadzanie blokady daty w cyklu jednodniowym lub trzydniowym.
    9. Obsługa systemu

      SORTOWANIE KARTOTEK
      Funkcja sortowania danych ma charakter pomocniczy, i podczas normalnej pracy systemu nie jest konieczne jej wykonywanie. Posortowanie kartotek jest jednak niezbędne do prawidłowej pracy systemu i musi być wykonane w czasie instalacji programu oraz po wszelkich stwierdzony błędach lub nieprawidłowościach w działaniu programu.
      Sortowanie kartotek jest operacją "odnawiającą" system i jej zastosowanie może w wielu przypadkach pomóc w usunięciu błędów, nigdy natomiast nie powoduje skutków negatywnych. Z tego względu zaleca się przeprowadzanie okresowego sortowania danych, np. co kilka dni.

      SŁOWNIK GRUP MAGAZYNÓW
      Funkcja umożliwia definiowanie grup magazynów. Użytkownik określa następujące dane:
      • numer grupy magazynów (np. 01, 02 itd.),
      • opis słowny grupy,
      • czy w danej grupie magazynów prowadzona jest dodatkowa ewidencja w średnioważonych cenach przekazania (T - tak),
      • typ magazynów (T - towary, M - materiały, P - produkty).
      Wprowadzenie grup magazynów umożliwia uzyskiwanie pewnych informacji zbiorczych dla całej grupy magazynów (np. łączny stan towarów w magazynach grupy 02).
      Określenie typu magazynów ma charakter porządkowy. Jedynym ograniczeniem jest zakaz wystawiania dokumentów przesunięć pomiędzy magazynami różnych typów. W takiej sytuacji należy posłużyć się dokumentem rozchodowym z pierwszego magazynu i dokumentem przychodowym do drugiego magazynu.

      SŁOWNIK MAGAZYNÓW
      Funkcja umożliwia definiowanie magazynów. Użytkownik określa następujące dane:
      • numer magazynu (np. 001, 002 itd.),
      • opis słowny magazynu,
      • nazwę magazynu (drukowaną na dokumentach),
      • nr grupy magazynów, do której zaliczany jest dany magazyn,
      • seria faktur, do której zaliczane są faktury wystawiane z danego magazynu.

      SŁOWNIK GRUP KONTRAHENTÓW
      Funkcja umożliwia definiowanie grup kontrahentów. Użytkownik określa następujące dane:
      • numer grupy kontrahentów (np. 01, 02 itd.),
      • opis słowny grupy (np. odbiorcy krajowi).
      Wprowadzenie grup kontrahentów umożliwia uzyskiwanie pewnych informacji zbiorczych dla całej grupy kontrahentów (np. wartość sprzedaży dla odbiorców krajowych).

      SŁOWNIK GRUP TOWARÓW
      Funkcja umożliwia definiowanie grup towarów. Użytkownik określa następujące dane:
      • numer grupy towarów (np. 01, 02 itd.),
      • opis słowny grupy (np. meble ogrodowe, biurka, fotele).
      Wprowadzenie grup towarów umożliwia uzyskiwanie pewnych informacji zbiorczych dla całej grupy towarów (np. stany magazynowe w zadanej grupie towarów, wydruk oferty dla zadanej grupy towarów itp.).

      SŁOWNIK JEDNOSTEK MIARY
      Funkcja umożliwia określenie jednostek miary stosowanych w systemie. Użytkownik podaje następujące dane:
      • symbol jednostki (np. MB),
      • opis słowny jednostki (np. metr bieżący).

      SŁOWNIK RODZAJÓW DOKUMENTÓW
      Funkcja umożliwia zdefiniowanie rodzajów dokumentów, które występują w ewidencji magazynowej systemu. Użytkownik wprowadza następujące dane:
      • symbol dokumentu (WZ, PZ, PR, RW, MM itp.),
      • nazwa dokumentu (np. przyjęcie zewnętrzne, protokół różnic),
      • typ dokumentu ( "+" - przychodowy, "-" - rozchodowy, spacja - przesunięcie międzymagazynowe),
      • czy dokument jest wyceniany w cenach sprzedaży (T - tak),
      • czy na dokumencie występują dane odbiorcy lub dostawcy ze słownika kontrahentów (T - tak, np. dla WZ).
      Dokumenty PZ i WZ muszą być zdefiniowane i wprowadzone do słownika dokumentów. Nazwa PI jest zastrzeżona dla dokumentu przychodowego - Protokół poinwentaryzacyjny. Dokumentu o takim symbolu zostaje wytworzony automatycznie w opcji UZGADNIANIE SPISU.

      SŁOWNIK KONT FK
      Słownik wykorzystywany jest podczas przenoszenie danych z programu MEGAVAT do programu finansowo księgowego.

      SŁOWNIK OPERATORÓW
      Funkcja umożliwia wprowadzenie danych o operatorach systemu. Użytkownik wprowadza następujące dane:
      • kod operatora (3 litery np. JAN),
      • nazwisko operatora (np. Jan Nowak),
      • hasło operatora (do 6 liter),
      • priorytet (ranga operatora).
      Każdy z operatorów ma określoną rangę (priorytet), która pozwala mu na dostęp tylko do tych funkcji systemu, które mają próg nie wyższy niż ta ranga.
      Przy uruchomieniu programu operator pytany jest o hasło. Po prawidłowym podaniu hasła możliwe jest wejście do programu. Wszystkie dokumenty drukowane w systemie są sygnowane kodem operatora, który uruchomił program. Operator może zmienić swoje hasło w opcji ZMIANA HASŁA OPERATORA.

      SŁOWNIK SPOSOBÓW ZAPŁATY
      Funkcja umożliwia zdefiniowanie sposobów zapłaty, które występują w czasie edycji faktur i rachunków. Użytkownik wprowadza następujące dane:
      • sposób płatności (np. przelew w terminie do 7 dni),
      • liczbę dni na realizację płatności (np. 7).
      Wprowadzenie tych danych nie jest obowiązkowe. Wprowadzenie liczby dni na realizację płatności ułatwia edycję faktury poprzez automatyczne wpisanie daty terminu zapłaty.

      SŁOWNIK POMOCNICZY
      Funkcja wykorzystywana jest do wprowadzenia kursu waluty podczas przeliczania dostaw importowych. Słownik może służyć też jako podpowiedź podczas edycji dokumentów magazynowych - np. dla ewidencji kodów i oznaczeń które nie znalazły się w słowniku towarów.

      TEST SYSTEMU
      Funkcja autotestu służy do sprawdzenia wewnętrznej zgodności danych systemu. Sprawdzane jest, czy stany magazynowe pokazywane przez program są zgodne ze stanami wynikającymi z dokumentów magazynowych oraz czy salda rozliczeń z kontrahentami odpowiadają wystawionym fakturom i dokumentom zapłat. Ewentualne niezgodności mogą wynikać z usterek technicznych komputera (np. błędy zapisu danych na dyskach magnetycznych), lub częściej, są skutkami przerwy oraz zakłóceń w zasilaniu komputera. Dlatego bardzo usilnie zaleca się stosowanie zasilaczy awaryjnych (tzw. UPS). Drugą przyczyną błędów, leżącą po stronie użytkownika, jest niewłaściwa konfiguracja systemu operacyjnego i pamięci komputera. Tego typu błędy pojawiają się szczególnie tam, gdzie na jednym komputerze pracuje wielu użytkowników eksploatujących programy o różnorodnych sposobach zarządzania pamięcią operacyjną komputera. W okresie wdrażania systemu oraz jego modyfikacji przez producenta oprogramowania, mogą wystąpić również błędy wynikające z usterek samego programu. Dlatego, jeżeli w czasie autotestu programu stwierdzona zostanie niezgodność danych, należy bezwzględnie zawiadomić serwis oprogramowania.

      KONFIGURACJA PODSTAWOWA
      Funkcja konfiguracji podstawowej powinna być wywołana bezpośrednio po instalacji systemu. Absolutnie niedopuszczalna jest zmiana konfiguracji podstawowej w programie zawierającym już dane użytkowe (np. słownik towarów, kontrahentów, dokumenty magazynowe itp.). Dlatego zaleca się w okresie pierwszej instalacji oprogramowania, wczytanie programu do kartoteki roboczej i dopiero po zaznajomieniu się z jego działaniem i dobraniem najlepszej konfiguracji, ponowne przeprowadzenie instalacji właściwej.
      W czasie konfiguracji podstawowej użytkownik określa następujące dane:
      • czy firma użytkownika jest zwolniona z podatku VAT (T - tak),
      • jaki ma być stosowany w systemie sposób ewidencji oraz sposób automatycznych rozchodów z magazynu;
        1 - pozycja magazynowa jest określona przez indeks towaru i cenę zakupu, a rozchody w czasie wystawiania faktur odbywają dla danego indeksu począwszy od pozycji o najniższej cenie zakupu,
        2 - pozycja magazynowa jest określona przez indeks towaru, datę dostawy i cenę zakupu, a rozchody w czasie wystawiania faktur i rachunków odbywają dla danego indeksu począwszy od pozycji z najwcześniejszą datą dostawy ("pierwsze przyszło - pierwsze wyszło").
        Uwaga: sposób drugi powoduje znaczny wzrost liczby pozycji magazynowych i powinien być stosowany tylko tam, gdzie jest to konieczne, tym bardziej, że w sytuacji ciągłego wzrostu cen stosowanie sposobu pierwszego odnosi podobny skutek.
      • format indeksu;
        Indeks może składać się z liter, cyfr i znaków rozdzielających ("-"), np. BK-0012, 1001-89-01, i nie może zawierać więcej niż 15 znaków. Format indeksu zapisany musi być w postaci składającej się ze znaków "@! " i następnie ciągu znaków "9", "A" i "-". Znak "9" oznacza, że na tej pozycji w indeksie może wystąpić dowolna cyfra, znak "A" oznacza, że na danej pozycji indeksu występuje dowolna litera. Dla podanych przykładów indeksów w konfiguracji podstawowej należy podać formaty indeksu:
        @! AA-9999 oraz @! 9999-99-99.
        Zaleca się, aby stosowane indeksy nie były przyjmowane w sposób przypadkowy i aby kolejnym grupom znaków nadawać pewne znaczenie (np. dwie pierwsze litery mogą określać rodzaj asortymentu towarów).
      • format ceny;
        Format ceny składa się ze znaków "@ZE " oraz znaków "9" i ",". Znaki "," wskazują na miejsce znaczników tysięcy, milionów itd. Przykładowo, format @ZE 99,999,999 dopuszcza stosowanie cen mniejszych od 100 mln zł. Jeżeli użytkownik nie chce stosować znaczników co trzy cyfry ceny to w formacie indeksu można pominąć znaki "," i literę "E". Dopuszcza się ceny mniejsze od 1 mld zł.
      • format wartości;
        Format wartości definiuje się analogicznie jak format ceny, przy czym zawiera on zazwyczaj więcej cyfr znaczących. Dopuszcza się wartości mniejsze od 1 biliona zł.
      • format ilości;
        Format ilości (np. w ewidencji magazynowej) definiuje się analogicznie jak format ceny, przy czym można użyć znaku "." dla wskazania pozycji dziesiętnych ilości np. format @ZE 9,999.99 dopuszcza ilości mniejsze od 10 tys. z dwoma miejscami po przecinku. Dopuszcza się ilości nie większe od liczby 999999 i maksymalnie 3 cyfry dziesiętne.
      • długość nazwy;
        Użytkownik podaje liczbę znaków nazwy towaru (nie większą niż 30 znaków).
      • czy występuje dodatkowe pole opisu towaru uzupełniające nazwę towaru (T - tak),
      • długość opisu towaru;
        Użytkownik podaje liczbę znaków opisu towaru ( nie większą niż 20 znaków). Opis zawiera zazwyczaj symbol stosowany przez producenta towaru lub dane uzupełniające, np. kolor, odmianę, parametr techniczny itp.
      • czy występuje pole wielkości opakowania zbiorczego (T - tak);
        Pole o charakterze informacyjnym, zawierające wielkość opakowania zbiorczego (np. karton po 12 szt. - 12).
      • czy indeks towaru zawiera na pierwszych 8 znakach symbol SWW towaru (np. indeks 1020-100-0045-1 oznacza towar o symbolu SWW 1020-100);
        Jeżeli indeksy zawierają jednoznacznie określony symbol SWW to nie jest konieczne oddzielne wprowadzanie danych do pola symbol SWW w słowniku towarów.
      • kartoteka dysku na której został zainstalowany program;
        Po zainstalowaniu programu np. w kartotece c:\megavat należy podać w konfiguracji podstawowej kartotekę C:\MEGAVAT\ (uwaga na ostatni znak "\" !).
      Zmiany konfiguracji podstawowej w sytuacji gdy w systemie znajdują się już dane użytkowe wymaga konsultacji lub ingerencji serwisu oprogramowania. Samodzielne modyfikowanie konfiguracji podstawowej w systemie z danymi nie jest dozwolone.

      KONFIGURACJA BIEŻĄCA
      Konfiguracja bieżąca może być wykonywana w dowolnym czasie eksploatacji programu. Użytkownik określa następujące dane:
      • nr identyfikacyjny firmy,
      • bank firmy,
      • nr konta bankowego,
      • pieczątkę (nazwę, adres itp.),
      • charakter cenników 1, 2 i 3 (N - netto, B - brutto);
        Znaczenie cenników i ich działanie w czasie wystawiania faktur i rachunków omówiono w rozdziale 2.
      • numer cennika sprzedaży podstawiany domyślnie przy edycji faktur, rachunków i dokumentów wycenianych w cenach sprzedaży (jeżeli 0, to należy każdorazowo wpisać ręcznie nr cennika dla danej faktury lub dokumentu),
      • numer cennika cen przekazania podstawiany domyślnie przy edycji dokumentów wycenianych w cenach przekazania lub 0,
      • czy dozwolone są powtórzenia pozycji na fakturze, tzn., że ten sam indeks z tą samą ceną zakupu może wystąpić na fakturze więcej niż jeden raz (T - tak),
      • wielkość zaokrągleń wartości (do 10, 100 lub 1000 zł),
      • czy oddzielne wydruki dla oryginału i kopii faktur (T - tak);
        Jeżeli nie, wówczas na fakturze drukowany jest napis KOPIA/ORYGINAŁ i użytkownik przez ręczne skreślenie jednego słowa oznacza dany egzemplarz wydruku (stosowane przy wydruku na składance wielowarstwowej),
      • dopisek na fakturze;
        Użytkownik podaje treść stałego tekstu (3 linijki) - drukowanego na każdej fakturze.
      Zakres konfiguracji bieżącej może być zmienny dla różnych wersji systemu.

      USTAWIANIE KOLORÓW
      Funkcja ta pozwala użytkownikom kolorowych monitorów na dobranie kolorów na ekranie wg własnego uznania. Posiadacze monitorów mono VGA mogą ustawić poziomy szarości. Wyborowi podlegają kolory tekstu, tła, tekstu wyróżnionego i tła wyróżnionego dla trzech obiektów: tabel- kartotek, słowników wywoływanych klawiszem F8 oraz tej części ekranu, która nie jest zajęta przez tabele i słowniki. Posiadacze kart graficznych HERCULES mają mniejsze możliwości wyboru. Dla nich zalecane są dwa ustawienia MONO i INVERS MONO.

      ZMIANA HASŁA OPERATORA
      Każdy z operatorów w dowolnej chwili może zmienić swoje dotychczas funkcjonujące hasło i ta funkcja pozwala właśnie na tę zmianę.

      USTAWIANIE PROGU DOSTĘPU DO OPCJI
      Po uruchomieniu tej funkcji użytkownik o najwyższym priorytecie otrzyma kompletną listę funkcji systemu megaVAT. Wstawiając przy odpowiednich funkcjach cyfrę od 0 do 9 użytkownik określa progi dostępu do poszczególnych funkcji, a tym samym określa dostęp do funkcji dla poszczególnych operatorów, którym również nadał priorytety. Operator ma dostęp jeśli jego ranga (priorytet) nie jest niższy niż próg dostępu do funkcji.

      SERWIS

      OPCJA UNIWERSALNA
      Funkcja dostępna tylko dla serwisu oprogramowania.

      ZAPIS DANYCH OKRESU UBIEGŁEGO
      Funkcja pozwala podzielić na dwie odrębne części dane w systemie megaVAT.
      Od chwili wykonania pierwszy raz zapisu danych do okresu ubiegłego w systemie funkcjonują dwa okresy:
      • bieżący - od daty zamknięcia do dnia bieżącego,
      • ubiegły - od daty końcowej poprzedniego zamkniętego okresu ubiegłego do dnia zamknięcia ostatniego okresu ubiegłego.
      Do okresu ubiegłego przechodzą następujące dane:
      • dokumenty obrotu magazynowego wystawione do daty zamknięcia okresu ubiegłego (zbiory DOK???N.dbf, DOK???P.dbf); w okresie bieżącym wystawione są automatycznie dokumenty nagłówkowe przenoszące kolejne numery dokumentów dla każdego rodzaju dokumentu obrotowego, oraz pozostają dokumenty wystawione po dacie zamknięcia okresu,
      • dokumenty sprzedaży wystawione do daty zamknięcia okresu ubiegłego (zbiory SPR_N.dbf, SPR_P.dbf); w okresie bieżącym pozostają faktury/rachunki nierozliczone niezależnie, w którym okresie ubiegłym zostały wystawione, oraz wszystkie wystawione po dacie zamknięcia okresu,
      • dokumenty kasowe KP/KW wystawione do daty zamknięcia niezależnie czy dotyczą faktur/rachunków zapłaconych czy niezapłaconych (zbiory KP_N.dbf, KP_P.dbf, KW_N.dbf, KW_P.dbf); w okresie bieżącym powstaje dokument nagłówkowy KP/KW z kolejnym nr dokumentu kasowego i dokumenty kasowe wystawione po dniu zamknięcia,
      • raporty kasowe za okresy należące do okresu ubiegłego (zbiór RAP_KAS.dbf); w okresie bieżącym pozostają raporty wytworzone po dacie zamknięcia,
        UWAGA ! Wymagane jest aby data zamknięcia okresu pokrywała się z datą końca okresu, któregoś raportu kasowego.
      • zapisy z ewidencji zapłat z datami do daty zamknięcia (zbiór ZAP.dbf); w okresie bieżącym pozostają zapisy zapłat a datą po zamknięciu, oraz te które dotyczą faktur/rachunków nierozliczonych,
      • nagłówki faktur/rachunków dostawczych, które wpłynęły do dnia zamknięcia okresu (zbiór DOS_N.dbf);
        w okresie bieżącym pozostają nierozliczone faktury od dostawców niezależnie, których okresów ubiegłych dotyczą oraz wszystkie faktury dostawcze, które wpłynęły po dacie zamknięcia,
      • pełna kartoteka kontrahentów z wartościami kont WN/MA oraz saldem wynikającymi ze stanu na dzień zamknięcia okresu (zbiór KON.dbf); w okresie bieżącym pozostają wszyscy kontrahenci a ich konta WN/MA mają wartości narastające wynikające tylko ze sprzedaży/dostaw oraz płatności dotyczących okresu bieżącego, po dacie zamknięcia, natomiast BO odpowiednio:
        • dla kontrahenta - odbiorcy wyliczane jest wg wzoru:
          BO - (WN - MA), gdzie:
          BO - wartość BO dla odbiorcy z okresu przed zamknięciem,
          WN - wartość z faktur/rachunków zamykanego okresu ubiegłego,
          MA - wartość zapłat wpłaconych w zamykanym okresie,
        • dla kontrahenta - dostawcy wyliczane jest wg wzoru:
          BO + (WN - MA), gdzie:
          BO - wartość BO dla dostawcy z okresu przed zamknięciem,
          WN - wartość wypłat dla dostawcy w zamykanym okresie,
          MA - wartość z faktur/rachunków dostawczych, które wpłynęły w okresie zamykanym;
      • pozycje towarowe z kartoteki magazynowej wg stanu będącego w dniu zamknięcia okresu (zbiory MAG???.dbf); w okresie bieżącym zostanie wytworzony dokument obrotowy przychodowy "BO", obrazujący stan magazynu na dzień po zamknięciu okresu z odpowiadającymi na ten dzień cenami zakupu i przekazania (jeśli dany magazyn jest ewidencjonowany także w tych cenach ale bez zbędnych zerowych pozycji magazynowych.
        UWAGA ! Usunięcie zbędnych pozycji zerowych oznacza, że:
        • jeśli dla danego indeksu jest wiele pozycji cenowych i są wśród nich ze stanem = 0, to wówczas w okresie bieżącym pozostaną tylko te ze stanem <> 0,
        • jeśli dla danego indeksu wszystkie pozycje są ze stanem = 0, wówczas pozostanie jedna pozycja z największą ceną zakupu (gdy rozchody prowadzone wg dat przyjęcia, pozostanie z ostatnią datą przyjęcia i największą ceną zakupu w tym dniu);
      • dokumenty zmiany cen sprzedaży w trzech istniejących w systemie megaVAT cennikach, wystawione do dnia zamknięcia (zbiór CENY.dbf); w okresie bieżącym pozostają wszystkie wystawione po dniu zamknięcia okresu ubiegłego.
      • aktualny słownik towarów (zbiór TOW.dbf) i wszystkie słowniki w aktualnej postaci (zbiory SL_???.dbf).
      Wchodząc do funkcji zamknięcia okresu ubiegłego użytkownik musi podać datę zamknięcia. Nie może to być data z miesiąca kalendarzowego poprzedzającego bieżący miesiąc. Dane w okresie ubiegłym nie podlegają żadnej zmianie, aktualizacji ani uzupełnieniom. Można je tylko przeglądać, wykonywać zestawienia, drukować.

  4. ZASADY EKSPLOATACJI SYSTEMU

    1. Konfiguracja komputera
      System megaVAT funkcjonuje prawidłowo w środowisku systemu operacyjnego MS-DOS w wersji 3.30 lub wyższej. Bardzo istotna dla prawidłowego funkcjonowania programu jest właściwa konfiguracja komputera:
      • w zbiorze CONFIG.SYS w kartotece głównej dysku twardego powinien znajdować się zapis: FILES=100 (lub więcej), BUFFERS=20 (lub więcej; zwiększanie tej liczby powyżej 30 nie jest jednak zalecane),
      • w zbiorze AUTOEXEC.BAT powinien znajdować się na początku zapis: SET CLIPPER=//F:95
      Przykładowa postać zbioru CONFIG.SYS:

      DEVICE=C:\DOS\HIMEM.SYS
      DEVICE=C:\DOS\EMM386.EXE RAM
      DOS=HIGH,UMB
      FILES=100
      BUFFERS=20

      Przykładowa postać zbioru AUTOEXEC.BAT:

      SET CLIPPER=//F:95
      PROMPT $P$G
      PATH C:\DOS

      Wywołanie programu zainstalowanego przykładowo w kartotece C:\MEGAVAT odbywa się poprzez wykonanie poleceń:

      C:
      CD \MEGAVAT
      MV

      Polecenia te mogą być dopisane do zbioru AUTOEXEC.BAT, wydane bezpośrednio z klawiatury lub zapisane w zbiorze NC.MNU programu NORTON COMMANDER.
      Prawidłowe funkcjonowanie programu megaVAT w wersji jednostanowiskowej wymaga założenia podkartoteki o nazwie "#01" w kartotece, w której zainstalowany jest program. W omawianym przykładzie będzie to kartoteka C:\MEGAVAT\#01. W przypadku instalowania programu z dyskietki instalacyjnej kartoteka ta zakładana jest automatycznie.
      Instalacja programu w wersji sieciowej powinna być przeprowadzona przez serwis oprogramowania lub doświadczonego informatyka. Dla wersji sieciowej 3 stanowiskowej należy założyć odpowiednio podkartoteki o nazwach #01, #02, #03.
      Stosowanie programów rezydentnych typu "cache", np. NCACHE lub podobnych, powinno być przeprowadzone z dużą ostrożnością. W przypadku wystąpienia trudności należy skontaktować się z serwisem oprogramowania. Dotyczy to również konfigurowania pamięci EMS.
      Zaleca się zachowanie dużej staranności przy instalowaniu na komputerze innych programów, a szczególnie oprogramowania korzystającego z rozszerzonego obszaru pamięci RAM.
      Niedopuszczalne jest wykorzystywanie komputera w firmie do gier. Grozi to uszkodzeniem danych lub wprowadzeniem do systemu wirusa komputerowego.
    2. Zabezpieczenie i ochrona danych
      Prawidłową eksploatację programu i bezpieczeństwo danych zapewnia:
      • sprawny i niezawodny sprzęt komputerowy,
      • prawidłowa konfiguracja komputera i programu,
      • posiadanie zasilacza awaryjnego UPS (!),
      • wykonywanie okresowej archiwizacji danych,
      • unikanie uruchamianie na komputerze wielu różnorodnych programów, a w szczególności gier i zabaw niewiadomego pochodzenia,
      • zmiana konfiguracji komputera tylko przez doświadczonego informatyka,
      • okresowa kontrola antywirusowa komputera (w przypadku uruchamiania na komputerze oprogramowania obcego lub korzystania z obcych dyskietek).
      Archiwizacja danych na dyskietki zabezpieczające powinna być przeprowadzana co najmniej jeden raz w tygodniu. Dyskietki z kopią danych po zamknięciu miesiąca powinny być przechowywane przez dłuższy okres czasu. Dyskietki z archiwizacji bieżącej (np. codziennej lub cotygodniowej) mogą być wykorzystywane cyklicznie. Zaleca się w okresie wdrażania systemu przeznaczenie na archiwum dyskietek oznakowanych napisem "poniedziałek", "wtorek", "środa" itd. i archiwizowanie na te dyskietki danych z kolejnych dni. Po upływie tygodnia te same dyskietki wykorzystujemy ponownie, zgodnie z ich oznaczeniem.
      Użytkownik musi mieć świadomość, że w przypadku awarii dyskietki archiwalne mogą umożliwić odzyskanie danych jakie były wprowadzone do komputera tylko do chwili ostatniej archiwizacji danych (!).
      Uwaga: W przypadku braku dyskietek archiwalnych serwis oprogramowania może odmówić czynności związanych z odzyskiwaniem lub testowaniem uszkodzonych danych użytkowych systemu !
      Archiwizacje danych na dyskietki przeprowadza się za pomocą polecenia systemu operacyjnego "backup". Dla systemu zainstalowanego w kartotece C:\MEGAVAT i archiwizacji na dyskietkę A: należy wykonać polecenia:

      BACKUP C:\MEGAVAT\*.DBF A:
      BACKUP C:\MEGAVAT\*.MEM A: /A
      BACKUP C:\MEGAVAT\*.DBT A: /A

      W celu zmniejszenia liczby koniecznych do archiwizacji dyskietek można zastosować programy do kompresji danych, np. program ARJ.EXE. Wówczas wykonuje się polecenia:

      C:
      CD \MEGAVAT
      ARJ A DANE *.DBF *.MEM *.DBT
      BACKUP C:\MEGAVAT\DANE.ARJ A:

      Polecenia te mogą być wydane z klawiatury lub dopisane do zbioru NC.MNU w programie NORTON COMMANDER. Opis działania programu BACKUP można znaleźć w opisie systemu operacyjnego MS-DOS.
      Zalecane jest przeprowadzenie archiwizacji zbiorów danych we wszystkich sytuacjach związanych z wymianą oprogramowania lub serwisem sprzętu komputerowego (np. czyszczenie napędów, montaż dodatkowego dysku lub karty w komputerze, instalacja sieci itp.).
    3. Postępowanie w przypadku błędów i awarii
      Błędy w funkcjonowaniu programu mogą wystąpić z wielu powodów. Najczęściej są to:
      • przerwy lub zakłócenia w zasilaniu komputera przy braku zasilacza awaryjnego,
      • niewłaściwa konfiguracja systemu operacyjnego komputera,
      • wyłączenie komputera w czasie obliczeń lub pozostawania wewnątrz programu,
      • działanie wirusa komputerowego,
      • usterki programu występujące w czasie jego wdrażania lub modyfikowania (dopuszczalne we wstępnym okresie eksploatacji systemu),
      • uszkodzenie komputera (np. dysku twardego).
      W przypadku stwierdzenia błędów w działaniu programu zaleca się przeprowadzenie następujących kroków:
      • zapisanie okoliczności, w których wystąpił błąd, godziny i daty,
      • przepisanie z ekranu komunikatów o błędzie; szczególnie cenne są dla serwisu oprogramowania komunikaty w języku angielskim,
        UWAGA: najczęściej możliwe jest wydrukowanie komunikatów o błędzie klawiszem "PrtScr" przy włączonej drukarce,
      • wykonanie archiwizacji danych i opisanie dyskietek datą i godziną awarii,
      • ewentualne wykonanie kontroli antywirusowej systemu,
      • restart komputera i ponowne wywołanie programu,
      • WYKONANIE SORTOWANIA KARTOTEK !
      • zawiadomienie serwisu w przypadku jeżeli błędy i niezgodności nie ustąpiły i każdorazowo w przypadku błędów sygnalizowanych na ekranie i powodujących przerwanie działania programu.
      Prawidłowa eksploatacja systemu pozwala ograniczyć błędy i usterki do minimalnej ilości, czego życzy użytkownikom producent oprogramowania.
    4. Pierwsze kroki z programem megaVAT
      Pracę w systemie megaVAT należy rozpocząć od określenia konfiguracji podstawowej (jest ona ustala tylko raz na początku pracy systemu megaVAT) i bieżącej (później można dokonywać jej modyfikacji).
      Po określeniu wyjściowych parametrów działania systemu należy wypełnić odpowiednią informacją wszystkie słowniki systemowe. Następnym krokiem powinno być zdefiniowanie indeksów towarów, które znajdują się obecnie w magazynach (opcja: słownik towarów). Ważne jest aby format indeksu był tak skonstruowany aby niósł ze sobą informację o towarze (poszczególne znaki mogą mieć swoje znaczenie).
      Dalszym krokiem powinno być wprowadzenie do kartoteki kontrahentów głównych dostawców i odbiorców. Teraz należy wprowadzić dokumentami obrotu towarowego "BO" remanenty poszczególnych magazynów na dzień rozpoczęcia eksploatacji systemu megaVAT.
      Po tych czynnościach można rozpocząć pełną, normalną pracę z programem obsługi hurtowni.

  5. DODATKI

    1. DODATEK 1
      OPIS KLAWISZY SYSTEMOWYCH

      1. Przeglądanie i edycja dla tabel poziomych

        Strzałka Góra, Dół - przewijanie wierszy
        Strzałka Prawo, Lewo - przewijanie kolumn
        PgUp, PgDn - przewijanie wierszy stronami
        Ctrl PgUp - pierwszy wiersz kartoteki
        Ctrl PgDn - ostatni wiersz kartoteki
        Home - pierwsza kolumna na ekranie
        End - ostatnia kolumna na ekranie
        Ctrl Home - pierwsza kolumna kartoteki
        Ctrl End - ostatnia kolumna kartoteki

      2. Przeglądanie i edycja dla tabel pionowych
        Strzałka Góra, Dół - przewijanie pól
        PgUp, PgDn - przewijanie pól stronami
        Ctrl PgUp - pierwsze pole
        Ctrl PgDn - ostatnie pole
        Ctrl Strz. Góra - poprzedni wiersz kartoteki
        Ctrl Strz. Dół - następny wiersz kartoteki

      3. Klawisze funkcyjne i inne
        Enter - wejście do edycji pola i zaakceptowanie nowej wartości; poza edycją pola potwierdzenie działania
        Esc - wyjście z przeglądania lub zaniechanie edycji pola.
        F1 - wywołanie podpowiedzi
        F2 - przełączanie pomiędzy poziomym a pionowym sposobem wyświetlania kartoteki (tabeli)
        F3 - wyszukiwanie wg. aktywnego klucza sortującego; po podaniu w wyświetlonym okienku ciągu znaków wyszukiwany jest w obrębie całej kartoteki pierwszy wiersz, którego klucz sortujący:
        • rozpoczyna się od podanego ciągu (dla klucza typu znakowego),
        • jest równy wpisanej danej (dla liczb, dat i wyrażeń logicznych)
        F4 - wyszukiwanie wg. bieżącej kolumny; Wpisanie ciągu powoduje poszukiwanie wśród wszystkich wierszy następujących po wierszu bieżącym tego, którego wybrana kolumna:
        • zawiera, lub gdy ciąg rozpoczniemy znakiem "!", rozpoczyna się podanym ciągiem (dla kolumn znakowych),
        • jest równa wpisanej danej (dla liczb, dat i wyrażeń logicznych)
        F5 - zmiana sposobu uporządkowania (klucza sortującego) kartoteki
        F6 - rozpoczęcie wyszukiwania literowego z klawiatury dla tabel posortowanych alfabetycznie
        F7 - dopisanie nowego wiersza w kartotece
        F8 - wyświetlenie (o ile istnieje) słownika lub kartoteki pomocniczej do aktualnie edytowanego pola lub zmiennej
        SHIFT F9 - unieruchomienie kolejnej kolumny (*)
        SHIFT F10 - zwolnienie ostatnio unieruchomionej kolumny (*)
        F10 - usunięcie kolumny (**)
        ALT F10 - zamiana kolumn miejscami (**)
        TAB - przeniesienie danej ze słownika lub kartoteki pomocniczej do edytowanego pola (przy wyświetlonym słowniku) lub skopiowanie danej z wiersza położonego nad linią aktualnie edytowaną
        ENTER - przeniesienie danej ze słownika lub kartoteki pomocniczej do edytowanego pola (przy wyświetlonym słowniku)
        Ctrl ENTER - przeniesienie danej ze słownika lub kartoteki pomocniczej w przypadku, gdy wiersz słownika był aktualnie uzupełniany
        DEL - skasowanie aktualnego wiersza tabeli, a w czasie edycji danych skasowanie znaku
        <- - skasowanie znaku w czasie edycji danej
        INS - przełączanie sposobu pisania znaków (nadpisywanie - wstawianie)
        Możliwość przywołania klawiszem F8 słownika lub kartoteki pomocniczej sygnalizowana jest użytkownikowi przez postać kursora migającego w czasie edycji danej. Kursor znajdujący się w górnej części znaku wskazuje na aktywność klawisza F8.
        Klawisze oznaczone (*) działają tylko w niektórych funkcjach programu, przy przeglądaniu zestawień, słowników. Nie działają podczas edycji dokumentów.
        Klawisze oznaczone (**) działają tylko wtedy, gdy kolumny tabelek są oddzielone podwójną kreską.
        Uwagi dotyczące wyszukiwania:
        Jeżeli tabela, którą widzimy na ekranie jest posortowana to sposób posortowania (klucz sortujący) pokazany jest w dolnej linii ramki np. ( nazwa ). Klucz ten może być zmieniany klawiszem F5. Wpisywanie kolejnych początkowych znaków klucza spowoduje przesuwanie się podświetlonego pola do wiersza, w którym jest pozycja zgodna z wpisywaną. Poszukiwanie kolejnej pozycji należy rozpocząć od wciśnięcia klawisza F6.
        Inny sposób przeszukiwania posortowanych tabel realizowany jest po naciśnięciu klawisza F3.
        Wyszukiwanie przy pomocy klawisza F4 stosować można zarówno dla tabel posortowanych jak i nie posortowanych.
      4. Gorące klawisze
        ALT-K - szybki dostęp do informacji o kontrahencie, jego fakturach i zadłużeniu
        ALT-J - szybki dostęp do informacji o dostawcy, jego dostawach i zadłużeniu wobec niego
        CTRL-J - szybki dostęp do informacji o stanach magazynowych towarów konkretnego dostawcy
        ALT-I - szybki dostęp do informacji o towarze, jego cenach i stanie magazynowym
        ALT-T - w czasie edycji dokumentu pozwala pobrać jego pozycje na podstawie stanu magazynowego, innego dokumentu lub bilansu dokumentów
        CTRL-Q - przy przglądaniu dokumentów pozwala na wyeksporotwanie jego pozycji do pliku;
        podczas edycji pozwala pobrać pozycje dokumentu z pliku zewnętrznego lub innego dokumentu
        ALT-W - podczas edycji faktury pozwala zmienić datę WZ
        CTRL-S - otwarcie szuflady
        ALT-P - szybki dostęp do słownika pomocniczego

    2. DODATEK 2
      OPIS PODSTAWOWYCH ZBIORÓW SYSTEMU

      1. TOWARY

        SL_G_TOW.DBF - słownik grup towarów
        GRUPA_TOW C 2 - grupa towarów
        OPIS_G_TOW C 30 - opis grupy

        TOW.DBF - słownik towarów
        INDEKS C 15 - indeks
        SWW C 8 - SWW
        GRUPA_TOW C 2 - grupa towarów
        NAZWA_TOW C 30 - nazwa
        OPIS_TOW C 20 - opis
        JM C 4 - jednostka miary
        OPAKOWANIE N 3 - ilość w opakowaniu zbiorczym
        CENA_1 N 9 - cena wg. cennika 1
        CENA_2 N 9 - cena wg. cennika 2
        CENA_3 N 9 - cena wg. cennika 3
        VAT C 2 - stawka VAT
        NR_KON C 5 - nr dostawcy
        STAN_MIN N 10 3 - stan minimalny
        STAN_MAX N 10 3 - stan maksymalny
        STAN_OGO N 10 3
        WART_ZAK N 12

        SL_USL.DBF - słownik usług
        INDEKS C 15 - indeks usługi
        TRESC C 50 - opis usługi
        VAT C 2 - obowiązująca stawka VAT-u
        SWW C 8 - symbol SWW
        CENA N 12 - cena sprzedaży netto

        CENY.DBF - dokumenty zmian cen sprzedaży
        NR C 5 - nr dokumentu zmiany cen
        DATA D 8 - data dokumentu zmiany cen
        RODZAJ_DOK C 2
        INDEKS C 15 - indeks towaru
        CENA_1_S N 9 - stara cena sprzedaży z cennika nr 1
        CENA_1_N N 9 - nowa cena sprzedaży z cennika nr 1
        CENA_2_S N 9 - stara cena sprzedaży z cennika nr 2
        CENA_2_N N 9 - nowa cena sprzedaży z cennika nr 2
        CENA_3_S N 9 - stara cena sprzedaży z cennika nr 3
        CENA_3_N N 9 - nowa cena sprzedaży z cennika nr 3
        OPERATOR C 3 - kod operatora wystawiającego dokument

      2. MAGAZYNY

        SL_G_MAG.DBF - słownik grup magazynów
        GRUPA_MAG C 2 - grupa magazynów
        OPIS_G_MAG C 30 - opis grupy
        CENY_PRZ C 1 - T - jeżeli magazyny tej grupy są wyceniane w cenach przekazania
        TYP_MAG C 1 - typ magazynów w grupie (M,T,P - materiały, towary, wyroby gotowe)

        SL_MAG.DBF - słownik magazynów
        NR_MAG C 3 - nr magazynu
        NAZWA_MAG C 30 - nazwa magazynu
        GRUPA_MAG C 2 - grupa magazynów
        SERIA_FAK C 2 - seria faktur dla magazynu

        MAG001.DBF - stany magazynowe (magazyn 001)
        INDEKS C 15 - pola określające "pozycję" magazynową : indeks
        CENA_ZAK N 9 - cena zakupu netto (ewidencyjna)
        DATA_DOS D 8 - data dostawy
        STAN N 10 3 - stan
        DATA_AKT D 8 - data ostatniego ruchu ilościowego
        CENA_PRZ N 9 - średnioważona cena przekazania

        SP001.DBF - dane do bieżącej inwentaryzacji
        INDEKS C 15 - indeks towaru
        NAZWA_TOW C 40 - nazwa towaru
        STAN_S N 10 3 - stan ze spisu z natury
        MAGAZYN C 3 - nr magazynu, w którym dokonano spisu
        CENA_MIN N 9 - cena zakupu najniższa dla indeksu
        CENA_MAX N 9 - cena zakupu najwyższa dla indeksu
        CENA_OST N 9 - cena zakupu ostatnio wprowadzona
        CENA_NAD N 9 - cena zakupu dla nadwyżek, wynikająca z dokumentów obrotu magazynowego

      3. KONTRAHENCI

        SL_G_KON.DBF - słownik grup kontrahentów
        NR_MAG C 3 - nr magazynu
        GRUPA_KON C 2 - grupa kontrahentów
        OPIS_G_KON C 30 - opis grupy

        KON.DBF - słownik kontrahentów
        NR_KON C 5 - nr kontrahenta
        GRUPA_KON C 2 - grupa
        ID_KON C 20 - nr identyfikacyjny
        NAZWA_KON C 30 - nazwa
        KOD C 6 - kod
        MIASTO C 20 - miasto
        ADRES C 30 - adres
        TELEFON C 20 - telefon
        NAZWA_BAN C 20 - nazwa banku
        KONTO_BAN C 30 - nr konta bankowego
        RABAT_KON N 2 - rabat % uzgodniony z odbiorcą
        KREDYT C 1 - T - jeżeli zgoda na faktury kredytowe
        WN_BO_ODB N 12 - BO WN odbiorcy
        WN_ODB N 12 - WN odbiorcy (obrót)
        MA_ODB N 12 - MA odbiorcy; różnica jest saldem rozliczenia
        MA_BO_DOS N 12 - BO MA dostawcy
        MA_DOS N 12 - MA dostawcy (zakup)
        WN_DOS N 12 - WN dostawcy; różnica jest saldem rozliczenia

      4. DOKUMENTY OBROTU MAGAZYNOWEGO

        SL_DOK.DBF - słownik rodzajów dokumentów
        RODZAJ_DOK C 2 - symbol dokumentu
        NAZWA_DOK C 30 - nazwa dokumentu
        TYP_DOK C 1 - typy dokumentu : +, - lub spacja
        CENY_SPR C 1 - T - jeżeli dokument musi być wyceniany w cenach netto sprzedaży
        KONTRAHENT C 1 - T - jeżeli dokument ma wypełniane pola kontrahenta, np.. WZ i PZ

        DOK001N.DBF - nagłówki dokumentów (magazyn 001)
        RODZAJ_DOK C 2 - symbol dokumentu
        NR_MAG C 3 - nr magazynu wydającego dokument
        ROK_DOK C 2 - rok
        NR_DOK C 5 - nr dokumentu
        DATA_DOK D 8 - data dokumentu zgodna z ruchem na magazynie
        CECHA_DOK C 1 - cecha (dla PZ zawiera informację o fakturze dostawcy: O,C,K lub spacja)
        WART_ZAK N 12 - wartość w cenach zakupu netto (ewidencyjnych)
        WART_PRZ N 12 - wartość w cenach przekazania
        KONTO C 5 - konto przeciwstawne do księgowania w FK
        NR_KON C 5 - nr kontrahenta
        OPIS_ZRO C 20 - symbol/opis dokumentu źródłowego, np. specyfikacja od dostawcy, jego WZ itp.
        RODZAJ_FAK C 2 - dane o fakturze (tylko dla WZ); rodzaj faktury lub rachunku
        SERIA_FAK C 2 - seria faktur
        ROK_FAK C 2 - rok faktury
        NR_FAK C 5 - nr faktury
        AUTO C 1 - T - jeżeli WZ wystawiana automatycznie
        UWAGI C 40 - uwagi
        OPERATOR C 3 - kod operatora
        DO_MAG C 3 - nr magazynu, do którego przesunięcie międzymagazynowe
        WART_NET N 12 - razem wartość w grupie zwolnionej z PTU
        WART_NET0 N 12 - razem wartość w grupie ze stawką 0%
        WART_NET1 N 12 - razem wartość w grupie ze stawką 7%
        WART_NET2 N 12 - razem wartość w grupie ze stawką 22%
        WART_VAT1 N 12 - razem wartość PTU w grupie ze stawką 7%
        WART_VAT2 N 12 - razem wartość PTU w grupie ze stawką 22%
        BONIFIKATA N 12
        CENNIK_S C 1 - nr cennika sprzedaży dla cen sprzedaży
        CENNIK_P C 1 - nr cennika sprzedaży dla cen przekazania

        DOK001P.DBF - pozycje dokumentów
        RODZAJ_DOK C 2 - identyfikator: symbol dokumentu
        NR_MAG C 3 -nr magazynu
        ROK_DOK C 2 - rok
        NR_DOK C 5 - nr dokumentu
        DATA_DOK D 8 - data dokumentu
        INDEKS C 15 - indeks towaru
        CENA_ZAK N 12 - cena netto zakupu
        DATA_DOS D 8 - data dostawy
        ZNAK N 2 - +1 dla przychodu, -1 dla rozchodu
        ILOSC N 10 3 - ilość VAT C 2 stawka VAT (ZW,0,7,22)
        CENA_PRZ N 12 - cena przekazania
        CENA_SPR N 12 - cena sprzedaży netto

      5. DOKUMENTY SPRZEDAŻY

        SPR_N.DBF - nagłówki dokumentów sprzedaży
        RODZAJ_DOK C 2 - FA - faktura VAT, RA - rachunek uproszczony, FK - faktura korygująca, RK - rachunek korygujący
        SERIA_FAK C 2 - seria faktur/rachunków
        ROK_DOK C 2 - rok
        NR_DOK C 5 - numer faktury/rachunku
        DATA_DOK D 8 - data dokumentu
        NR_MAG C 3 - nr magazynu wydającego
        ROK_WZ C 2 - rok dokumentu
        NR_WZ C 5 - nr dokumentu WZ
        DATA_WZ D 8 - data dokumentu WZ
        AUTO C 1 - T - oznacza, że wytworzony razem z WZ
        EXPORT C 1 - T - jeżeli faktura eksportowa
        KOREKTA C 1 - T - tylko dla FK i RK
        WART_ZAK N 12 - wartość wg. cen zakupu (ewidencyjnych)
        WART_NET0 N 12 - wartość w grupie ze stawką 0%
        WART_NET1 N 12 - wartość netto w grupie ze stawką 7%
        WART_NET2 N 12 - wartość netto w grupie ze stawką 22%
        WART_NET_ N 12 - wartość w grupie zwolnionej z VAT
        WART_VAT1 N 12 - wartość VAT w grupie ze stawką 7%
        WART_VAT2 N 12 - wartość VAT w grupie ze stawką 22%
        RABAT N 4 1 - wartość % rabatu
        RABAT_NET N 12 - wartość netto udzielonego rabatu
        RABAT_VAT N 12 - wartość korekty podatku VAT w związku z udzielonym rabatem
        BONIFIKATA N 12
        WART_ZAP N 12 - wartość brutto z zaokrągleniem do zapłaty
        KONTO C 5 - konto FK wg. słownika kont przeciwstawnych do księgowań sprzedaży
        NR_KON C 5 - nr odbiorcy
        GR_KON C 2 - grupa kontrahentów
        ID_KON C 20 - nr identyfikacyjny
        NAZWA_KON C 30 - nazwa odbiorcy
        KOD C 6 - kod
        MIASTO C 20 - miasto
        ADRES C 30 - adres
        UWAGI C 40 - uwagi
        WPLATA N 12 - wartość wpłaty gotówkowej (!) w chwili wystawiania dokumentu, jeżeli jest równa wartości brutto, to "dokument gotówkowy"
        WN N 12 - pole do pamiętania bieżącego zadłużenia
        TERMIN N 2 - pierwotny termin (liczba dni) do zapłaty
        DATA_PLA D 8 - aktualnie uzgodniona data płatności, może być zmieniana
        SPOSOB_PLA C 20 - sposób płatności
        RODZAJ_KOR C 2 - dane o fakturze korygowanej niezbędne przy FK i RK
        SERIA_KOR C 3 - seria
        ROK_KOR C 2 - rok
        NR_KOR C 5 - nr dokumentu korygowanego
        DATA_KOR D 8 - data dokumentu korygowanego
        DATA_NOT D 8 - data wystawienia noty odsetkowej
        DATA_WEZ D 8 - data wystawienia wezwania do zapłaty
        OPERATOR C 3 - kod operatora
        CENNIK_S C 1 - nr cennika sprzedaży dla cen sprzedaży

        SPR_P.DBF - pozycje dokumentów sprzedaży
        RODZAJ_DOK C 2 - rodzaj dokumentu
        SERIA_FAK C 2 - seria faktur
        ROK_DOK C 2 - rok
        NR_DOK C 5 - nr dokumentu
        DATA_DOK D 8 - data dokumentu
        NR_KON C 5 - nr odbiorcy
        INDEKS C 15 - indeks
        CENA_ZAK N 9 - cena ewidencyjna zakupu
        DATA_DOS D 8 - data dostawy
        ILOSC N 10 3 - ilość rozumiana zawsze jako rozchód
        CENA_SPR N 9 - cena jednostkowa netto
        BONIFIKATA N 9 - bonifikata wartości netto w stosunku do cennika obowiązującego dla tej faktury
        VAT C 2 - stawka wg. słownika towarów lub 0% dla eksportu ("7", "22", "0", "zw")
        ZNAK N 2 - -1

      6. KARTOTEKA DOSTAW (REJESTR ZAKUPU)

        DOS_N.DBF - rejestr zakupu
        ROK_DOS C 2 - rok faktury dostawcy
        NR_DOS C 5 - nr kolejny wpisu
        NR_MAG C 3 - nr magazynu
        ROK_DOK C 2 - rok PZ
        NR_DOK C 5 - nr PZ
        DATA_DOK D 8 - data PZ
        WART_N_PZ N 12 - wartość netto PZ
        WART_V_PZ N 12 - wartość VAT PZ
        DATA_WPL D 8 - data wpływu faktury dostawcy
        DATA_FAK D 8 - data faktury dostawcy
        OPIS_FAK C 20 - numer faktury dostawcy
        DATA_KOR D 8 - data korygowanej faktury dostawcy
        OPIS_KOR C 20 - numer korygowanej faktury dostawcy (dotyczy faktur korygujących od dostawców)
        CECHA_DOK C 1 - cecha (spacja,O,C,K)
        WART_NET_ N 12 - zakup nieopodatkowany
        WART_NET0 N 12 - zakup ze stawką 0%
        WART_NET1 N 12 - wartość netto dla stawki 7%
        WART_NET2 N 12 - wartość netto dla stawki 22%
        WART_VAT1 N 12 - VAT dla stawki 7%
        WART_VAT2 N 12 - VAT dla stawki 22%
        RABAT_NET N 12 - wartość bonifikaty wartości netto
        RABAT_VAT N 12 - wartość bonifikaty podatku VAT ; wypełniane gdy pojawi się bonifikata na fakturze VAT lub rachunku dostawcy oraz dla dokumentów korygujących
        WART_B_DOS N 12 - wartość brutto dostawy wg. dostawcy (należność), może zawierać zaokrąglenie dostawcy
        DATA_PLA D 8 - aktualny termin wg. uzgodnienia
        TERMIN D 8 - termin pierwotny płatności
        MA N 12 - aktualna wartość nierozliczona dostawy
        NR_KON C 5 - nr dostawcy
        GR_KON C 2 - grupa dostawcy
        ID_KON C 20 - nr identyfikacyjny
        UWAGI C 40 - uwagi
        OPERATOR C 3 - kod operatora

      7. ROZLICZENIA

        ZAP.DBF - kartoteka zapłat
        DATA_ZAP D 8 - data zapłaty
        AUTO C 1 - T - jeżeli automatyczne wystawienie na podstawie faktury
        TYP_ZAP C 1 - G - oznacza wpłatę lub wypłatę gotówkową P, C, I - przelew, czek, inne
        NR_KON C 5 - nr kontrahenta
        WPLATA N 12 - wpłata
        WYPŁATA N 12 - wypłata
        RODZAJ_DOK C 2 - FA, FK, RA, RK, DO - określenie jakiego dokumentu dotyczy zapłata
        SERIA_FAK C 2 - seria dla faktur i rachunków
        ROK_FAK C 2 - rok faktury/rachunku
        NR_FAK C 5 - numer
        ROK_DOS C 2 - rok dostawy dla dokumentów dostawy
        NR_DOS C 5 - nr dokumentu dostawy
        UWAGI C 30 - uwagi
        OPERATOR C 3 - kod operatora

        KP_N.DBF - nagłówki dokumentów KP
        ROK_ZAP C 2 - rok KP
        NR_ZAP C 5 - nr KP
        DATA_ZAP D 8 - data
        AUTO C 1 - T - jeżeli automatyczny zapis na podstawie faktury
        NR_KON C 5 - nr kontrahenta
        UWAGI C 40 - uwagi
        WPLATA N 12 - wartość wpłaty
        NAZWA_KON C 30 - nazwa kontrahenta
        KOD C 6 - kod
        MIASTO C 20 - miasto
        ADRES C 30 - adres
        OPERATOR C 3 - operator

        KP_P.DBF - pozycje dokumentów KP
        ROK_ZAP C 2 - rok
        NR_ZAP C 5 - nr KP
        WPLATA N 12 - wplata
        TRESC C 30 - treść słowna (dotyczy)
        RODZAJ_DOK C 2 FA, FK, RA, RK, DO - określenie jakiego dokumentu dotyczy zapłata
        SERIA_FAK C 2 - seria dla faktur i rachunków
        ROK_FAK C 2 - rok faktury/rachunku
        NR_FAK C 5 - numer faktury/rachunku
        ROK_DOS C 2 - rok dostawy dla dokumentów dostawy
        NR_DOS C 5 - nr dokumentu dostawy
        KONTO_MA C 12 - konto przeciwstawne w FK
        NR_KON C 5 - nr kontrahenta

        KW_N.DBF - nagłówki dokumentów KW
        ROK_ZAP C 2 - rok KW
        NR_ZAP C 5 - nr KW
        DATA_ZAP D 8 - data KW
        NR_KON C 5 - nr kontrahenta
        UWAGI C 40 - uwagi
        WYPLATA N 12 - wartość wypłaty
        NAZWA_KON C 30 - nazwa kontrahenta
        KOD C 6 - kod
        MIASTO C 20 - miasto
        ADRES C 30 - adres
        OPERATOR C 3 - operator

        KW_P.DBF - pozycje dokumentów
        ROK_ZAP C 2 - rok KW
        NR_ZAP C 5 - nr KW
        WYPLATA N 12 - wypłata
        TRESC C 30 - treść słowna (dotyczy)
        RODZAJ_DOK C 2 - FA, FK, RA, RK, DO - określenie jakiego dokumentu dotyczy zapłata
        SERIA_FAK C 2 - seria dla faktur i rachunków
        ROK_FAK C 2 - rok faktury/rachunku
        NR_FAK C 5 - numer
        ROK_DOS C 2 - rok dostawy dla dokumentów dostawy
        NR_DOS C 5 - nr dokumentu dostawy
        KONTO_WN C 12 - konto przeciwstawne w FK
        NR_KON C 1 - nr kontrahenta

        RAP_KAS.DBF - raporty kasowe
        ROK_DOK C 2 - rok raportu
        NR_DOK C 5 - nr raportu
        DATA_DOK D 8 - data wytworzenia raportu
        DATA_OD D 8 - początkowa data raportu
        DATA_DO D 8 - końcowa data raportu
        STA_POCZ N 15 - wartość kasy na początek okresu, przeniesiony z poprzedniego raportu
        PRZYCHOD N 15 - wartość wpłat do kasy
        ROZCHOD N 15 - wartość wypłat z kasy
        OD_KP_NR C 8 - początkowy nr KP z raportu
        DO_KP_NR C 8 - końcowy nr KP z raportu
        OD_KW_NR C 8 - początkowy nr KW z raportu
        DO_KW_NR C 8 - końcowy nr KW z raportu
        LICZBA_KP N 3 - ilość dokumentów kasowych KP
        LICZBA_KW N 3 - ilość dokumentów kasowych KW
        OPERATOR C 3 - kod operatora

      8. KONFIGURACJA SYSTEMU

        CONFIG.DBF - zbiór konfigurujący
        KARTOTEKA C 20 - ścieżka do kartoteki podstawowej
        LICZBA_STA N 2 - liczba użytkowników (stanowisk)
        WERSJA C 2 - wersja programu
        FIRMA_MENU C 35 - tekst do nagłówka w menu programu
        HASLO C 6 - hasło przy ostrzeżeniach
        FORMAT_IND C 20 - format indeksu
        FORMAT_CEN C 20 - format cen
        FORMAT_WAR C 20 - format wartości
        FORMAT_ILO C 20 - format ilości
        ROZCHODY C 1 - 1 - ewidencja i rozchody wg. cen zakupu, 2 - ewidencja i rozchody wg. dat dostaw
        LEN_NAZ N 2 - długość nazwy towaru
        LEN_OPI N 2 - długość opisu towaru
        UJEMNE C 1 - T - dopuszczalne stany ujemne na magazynach
        WZ_FAK_7 C 1
        OPISY_TOW C 1 - T - jeżeli występuje pole OPIS_TOW w TOW.DBF
        OPAKOWANIA C 1 - T - jeżeli występuje pole OPAKOWANIA w TOW.DBF
        SERIE_FAK C 1
        INDEKS_SWW N 2 - T - jeżeli SWW występuje w indeksie
        CENNIK_S C 1 - nr cennika sprzedaży dla cen sprzedaży
        CENNIK_P C 1 - nr cennika sprzedaży dla cen przekazania
        CENY_1 C 1 - N/B - jeżeli w cenniku ceny netto/brutto
        CENY_2 C 1 - N/B
        CENY_3 C 1 - N/B
        CENY_PZ C 1 - T - jeżeli na PZ jest miejsce na aktualizację cenników
        CENY_DOK C 1
        MAG_DOM C 3 - nr magazynu domyślnie podstawia do edycji
        MAG_DET C 3 - nr magazynu
        ZWOLNIENIE C 1 - T - jeżeli jednostka zwolniona z VAT
        PIECZATKA1 C 30 - pieczątka
        PIECZATKA2 C 30
        PIECZATKA3 C 30
        PIECZATKA4 C 30
        PIECZATKA5 C 30
        PIECZATKA6 C 30
        ID_FIR C 20 - nr identyfikacyjny
        BANK_FIR C 20 - bank
        KONTO_FIR C 20 - nr konta
        MIASTO_FIR C 20 - nazwa miasta, gdzie jest siedziba firmy
        AUTO_BLO C 2
        VAT1 C 2 - procent pierwszej grupy dla podatku PTU
        VAT2 C 2 - procent drugiej grupy dla podatku PTU
        ZAOKRAGLEN N 3 - wielkość zaokrągleń
        POWTORKA C 1 - T - jeżeli dopuszczalne są powtórzenia pozycji na fakturach
        KONTO_WZ C 5 - nr konta dla WZ-ek
        ORYGINAL C 1 - T - jeżeli osobny wydruk oryginału faktury
        TEXT_FAK1 C 80 - tekst na fakturach
        TEXT_FAK2 C 80
        TEXT_FAK3 C 80
        SA_ZAP C 1
        JEST KASA C 1
        OPIS_NA_FA C 1 - T - faktura/rachunek ma zawierać opis towaru
        INDE_NA_FA C 1 - T - na fakturze/rachunku ma się znajdować firmowy indeks towaru

        STATUS.DBF - daty systemowe
        ROK C 2 - rok bieżący
        DATA_BLO D 8 - data ostatniej blokady
        DATA_ZAM D 8 - data ostatniego dnia ostatniego miesiąca zamkniętego
        DATA_ARC D 8 - data ostatniego dnia ostatniego miesiąca zarchiwizowanego
        DATA_KAS D 8
        NR_RAP C 3
        KWOTA_RAP N 12

        Zastrzega się możliwość zmian w dokumentacji w miarę modyfikowania i doskonalenia systemu.

    3. DODATEK 3
      PARAMETRY PROGRAMU

      Parametry WZ_FAK_7:
      _wz_fak_7 = 4, 5, 6, 7 - F8 przy EFAK i EDOK sortuje MAG wg nazw
      _wz_fak_7 = 2, 3, 6, 7 - wydruk f-y i dokumentu wg nazw
      _wz_fak_7 = 1, 3, 5, 7 - kredytów udziela osoba z priorytetem >=9

      Parametry WERSJA:
      subs(WERSJA,1,1)="R" - rabat i ceny na fakturze
      subs(WERSJA,1,1)="W" - mnożnik do cen na fakturach (waluty)
      subs(WERSJA,2,1)="P" - ceny przekazania ostatnie a nie średnioważone i przecena magazynu przyjmującego
      subs(WERSJA,3,1)$"FO" - F f-ra i dok. w kol. wprow. O dok. wg opisu
      subs(WERSJA,4,1)="T" - cena brutto na fakturze (konfiguracja)
      subs(WERSJA,5,1)="T" - wartości netto na rachunku (konfiguracja)
      subs(WERSJA,6,1)="T" - denominator pod ALT F1 (konfiguracja)
      subs(WERSJA,7,1)="K" - kasa zablokowana w opcji edycji faktur
      subs(WERSJA,8,1)$"123" - odpowiednie ceny z cennika na PZ
      subs(WERSJA,9,1)="A" - anulowanie faktur z dowolną datą
      subs(WERSJA,10,1)="Z" - są zestawy jeżeli jest zbiór ZES.DBF
      subs(WERSJA,11,1)="T" - SWW na dokumentach magazynowych
      subs(WERSJA,12,1)$"T" - "Towar wydał ..." na fakturze
      subs(WERSJA,13,1)="1" - marża = zysk/wartość zakupu
      subs(WERSJA,14,1)$"123" - kaucje z cenami z cennika 1,2 lub 3
      subs(WERSJA,15,1)="N" - nie podstawia date() w nagłówku dokumentów
      subs(WERSJA,16,1)="T" - marże na pozycjach faktury
      subs(WERSJA,16,1)="R" - rabaty na pozycjach faktury
      subs(WERSJA,17,1)="K" - konieczność wpisania konta na fakturze
      subs(WERSJA,18,1)="N" - nie przypomina o innych dostawach z tego dnia
      subs(WERSJA,19,1)="9" - ograniczenia w pokazywaniu wartości lub cen zakupu (PMAG)
      subs(WERSJA,20,1)="P" - paragony fiskalne na DF-300(1)
      subs(WERSJA,21,1)="N" - bez napisu "Rachunek jest obliczany w oparciu o ceny netto ..."
      subs(WERSJA,22,1)="D" - dostawca z przychodu wpisywany do TOW
      subs(WERSJA,23,1)="O" - nazwisko odbierającego faktur z KON NAZWA_ODB) C(30)
      subs(WERSJA,24,1)="B" - bez daty i godziny w nagłówku dokumentu
      subs(WERSJA,25,1)="N" - dokumenty z cenami zakupu tylko z PDOK()
      subs(WERSJA,26,1)="N" - nie pytać o zmianę cennika przekazania
      subs(WERSJA,27,1)="S" - słowo "Sprzedawca :" na fakturach
      subs(WERSJA,28,1)="N" - bez pytania o uzupełnianie pozycji sprzedaży
      subs(WERSJA,29,1)="C" - dla PZ,PI i BO wpisuje CENA_ZAK do TOW.DBF
      subs(WERSJA,30,1)="K" - blokada wystawienia f-ry kredytowej dla nieupoważnionego kontrahenta
      subs(WERSJA,31,1)="N" - bez wytłuszczeń na fakturze
      subs(WERSJA,32,1)="K" - kody paskowe
      subs(WERSJA,33,1) - znak klawisza pytania o kody paskowe
      subs(WERSJA,34,1)="W" - rejestry sprzedaży na A4
      subs(WERSJA,35,1)="I" - indeks na paragonach(wersja DF301)
      subs(WERSJA,36,1)="2" - c_z_rab = c_bez_rab*100/(100+rabat[%])
      subs(WERSJA,37,1)="O" - aktywne pole OPAKOWANIA w słowniku towarów
      subs(WERSJA,38,1)<>" " - rabaty drukowane na pozycjach faktur
      subs(WERSJA,39,1)<>" " - znak dodawany do numeru KP, KW np. 00003/A/97
      subs(WERSJA,40,1)="P" - domyślny sposób płatności terminowych - przelew

      Litera w polu "Sprzedaż ?" w słowniku dokumentów:
      "K" - dokument wyceniany w cenach sprzedaży i powstaje KP
      "P" lub "A" - dokument rozchodowy wyceniany w cenach przekazania, cena przekazania jest równa:
      1. magazynowej jeśli magazyn wyceniany w cenach przekazania,
      2. edytowana z cennika.
      Jeżeli w katalogu bieżącym pojawi się plik MAX_WZ.DBF z polem MAX_WZ C(5) zawierającym numer to kolejny numer WZ poszukiwany jest poniżej podanego numeru.
      Klawisze Shift-F1 i Shift-F2 wywołuje przez call ... programy cmd1 i cmd2 (.exe, .com lub .bat ) o ile takie istnieją w kartotece roboczej użytkownika.
      Funkcja serwisowa INDEX(.t.) kasuje stare zbiory indeksowe.